Büyükelçi, eski tabirle “sefir-i kebir”, bir ülkenin başka bir ülkedeki en üst düzey temsilcisi olan diplomat’tır. Büyükelçiler, görevli bulundukları ülkede, vatandaşı oldukları ülkenin devlet başkanı’nı temsil eder. Büyükelçi, görev yaptığı ülkede büyükelçiliğe bağlı tüm birimlerin amiridir.

1918’e kadar yalnız büyük devletler birbirlerine büyükelçi gönderirlerdi. Bu devletler şunlardı: A. B. D., Japonya, Türkiye, Rusya, Avusturya – Macaristan, Almanya, İtalya, İspanya, Fransa ve İngiltere Meselâ Çin bile, ancak ortaelçi gönderirdi. Birinci Dünya Savaşı’ndan sonra en önemsiz devletler bile birbirlerine büyükelçi gönderir oldular, eski gelenek yıkıldı.

Büyükelçiler, temsil ettikleri ülke devlet bașkanının imzasını tașıyan bir “güven mektubu”nu (İtimatname) atandıkları ülke devlet başkanına özel bir törenle arz eder ve ancak bu törenden sonra resmen göreve başlamış kabul olunurlar. Demokrasilerde büyükelçiler ülkelerinde sorumlu hükûmet tarafından atansa da, devlet başkanının kişisel temsilcisi olduklarından, hükûmetler bu atamaları gerçekleştirmeden önce, sembolik yetkili devlet başkanlarından dahi ön onay almaya gerek duyarlar. Büyükelçi atamalarında, temsilcinin görev yapacağı ülke(ler) hükümet(ler)inden de diplomasi dilinde “agreman” denilen ön onay alınır. Devletler, diplomatik ilişkide bulundukları her ülkeye mukim bir büyükelçi göndermeyebilirler. Onun yerine bir ülkede mukim olan büyükelçi çevre ülkelerden bazıları nezdinde de akredite olunabilir.

Büyükelçinin temsil işlevi dışındaki başlıca görevi, ülkesi ile nezdinde görevli bulunduğu ülke(ler) arasında siyasi, askeri, ekonomik, toplumsal, kültürel vd ilişkileri geliştirmeye çalıșmaktır.

Büyükelçinin seçimi bir devletin tamamen kendi yetkisidir. Seçilen bu şahıs meslekten yetişmiş bir diplomat olabileceği gibi bir başkası da olabilir. Teklif edilen büyükelçiyi kabul etmemek bir devleti rencide edeceğinden genellikle bildirilen büyük elçiler kabul edilir.

Görev süresi sona eren bir büyükelçi, yine kendi devlet başkanının imzasını taşıyan, görevli bulunduğu ülke(ler) devlet başkan(lar)ına muhatap bir mektup ile geri çağrılır. Uygulamada, bu mektup, genellikle, görev yerine yeni gelen büyükelçi tarafından, kendi güven mektubu ile birlikte, nezdine atanılan devlet başkanına takdim olunur.

The post Büyükelçi Nedir? Görevleri ve Yetkisi Nedir? appeared first on TechWorm.