Aşılar Patojenlere Karşı Nasıl Koruma Sağlar?

Bir aşı yapıldığında T ve B hücreleri olarak adlandırılan özel bağışıklık sistemi hücreleri aktive olur. Böylece daha sonra mikrop tarafından enfekte olursak vücudumuzun bağışıklık savunma sistemi istilacıları tanıyacak ve koruyacaktır. Covid aşı da aynı şekilde etki etmektedir. Bu aşı covid 19 virüsünü kaparak bağışıklık geliştirmekten çok daha güvenlidir.

B hücreleri, antijenlere bağlanan proteinler olan antikorları üretir. Bu antikorlar virüsü veya bakterileri işaretler ve bağışıklık hücrelerini varlıkları konusunda uyarır. Bu sayede zararlı virüsler yutulup atılabilirler. Ayrıca antikorlar antijenlere aktivitelerini engelleyecek şekilde bağlanarak patojenleri doğrudan etkisiz hale getirebilir ve bizi hasta etmelerini önleyebilir. T hücreleri ise enfeksiyonun yayılmasını durdurmak için vücudumuzdaki enfekte hücrelere saldırır ve yok eder. Yapılan korona aşısı ardından bu hafıza hücreleri vücutta dolaşımda kalır. Eğer koronaya maruz kalırsak vücudun canlı virüs veya bakterilerle savaşmasını kolaylaştırır.

Neden COVİD-19 Aşısı Olmalıyız?

COVID-19 aşısı, bağışıklık sistemimize koronavirüsü tanımayı öğretir. Aşıyı yaptırdığımız zaman bağışıklık sistemimiz kanımızda kalan ve virüse yakalanmamız durumunda bizi koruyan antikorlar (savaş hücreleri) üretir. Hastalanmamıza gerek kalmadan hastalığa karşı korunuruz.

Toplulukta yeterli sayıda insan koronavirüsle savaşabildiğinde gidecek hiçbir yeri kalmaz. Bu durum yayılmayı daha hızlı durdurabileceğimiz ve bu pandemiyi sona erdirmeye biraz daha yaklaşabileceğimiz anlamına gelmektedir. COVID-19 aşıları bizi COVID-19 kapmaktan ve onu başkalarına yaymaktan korumak içindir.

Korona Aşıları Nasıl Çalışır?

Sağlık bakanlığı tarafından onaylanan aşı iki dozluk aşıdır. Bu aşı, hücrelerimize zararsız bir koronavirüs parçası üretmeyi öğreten ve daha sonra antikor oluşturmak için bir bağışıklık tepkisi tetikleyen haberci RNA (mRNA) aşısıdır. Bu şekilde hastalığa yakalanmadan COVID-19‘a karşı bağışıklık kazanırız. Korona aşısı ikinci dozun tam olarak koruma sağlaması tipik olarak birkaç hafta sürer. Bazen aşı hafif ateşe veya soğuk algınlığına benzer semptomlara neden olabilir. Ancak bunlar zararlı değildir.

Koranavirüs Aşısının Yan Etkileri

Diğer rutin aşılar gibi en yaygın yan etkiler kol ağrısı, yorgunluk, baş ağrısı ve kas ağrısıdır. Bu semptomlar, aşının bir bağışıklık tepkisine yol açtığının işaretidir. Çoğu insan için bu yan etkiler, aşıyı aldıktan sonraki iki gün içinde ortaya çıktı ve yaklaşık bir gün sürdü. Yan etkiler, ikinci dozdan sonra ilk doza göre daha yaygındı ve 55 yaşın üzerindeki kişilerin yan etkileri bildirme olasılığı gençlere göre daha azdı.

Klinik araştırmaların yaklaşık olarak buldukları sonuçlar ise şu şekilde:

• İnsanların yüzde sekseni enjeksiyon bölgesinde ağrı bildirdi.
• İnsanların yüzde ellisi yorgunluk ve baş ağrısı bildirdi.
• İnsanların yüzde otuzu kas ağrısı bildirdi.

İnternette veya sosyal medyada gerçek olmayan yan etkilerle ilgili bazı söylentiler görebilirsiniz. Bir yan etki hakkında bir iddia gördüğünüzde bu iddianın kaynağını kontrol ettiğinizden emin olun. Örneğin COVID-19 aşısı kısırlığa neden olur mu? Sorusu internette dolaşmaktadır. Bu, bilimsel olmayan kaynaklar tarafından çevrimiçi olarak dolaşan bir efsanedir. Bunu destekleyecek hiçbir kanıt yoktur.

Sürü Bağışıklığı Nedir?

Sürü bağışıklığı veya topluluk bağışıklığı, bir bölgedeki nüfusun büyük bir kısmının belirli bir hastalığa karşı bağışık olmasıdır. Yeterli sayıda insan, virüs veya bakteri gibi bir hastalığın nedenine dirençliyse hastalığın gidecek hiçbir yeri yoktur. Yani her birey bağışık olmasa da grup bir bütün olarak korumaya sahiptir. Bunun nedeni genel olarak daha az yüksek riskli insan olmasıdır. Enfeksiyon oranları düşer ve hastalık hafifler. Sürü bağışıklığı risk altındaki popülasyonları korur. Bunlar, bebekler ile bağışıklık sistemleri zayıf olan ve kendi başlarına direnç gösteremeyenleri içerir.

Sürü Bağışıklığına Nasıl Ulaşırız?

Bunun tip bağışıklığı kazanmanın iki yolu vardır. Bunlardan ilki doğal olarak direnç geliştirebilmemizdir. Vücudumuz bir virüse veya bakteriye maruz kaldığında, enfeksiyonla savaşmak için antikorlar üretir. İyileştiğimizde vücudumuz bu antikorları korur. Vücudumuz başka bir enfeksiyona karşı savunma yapacak duruma gelir. İkinci yol ise aşılanmaktır. Aşılar vücudumuzu bir virüs veya bakterinin enfekte olduğunu düşündürürler. Hastalanmayız fakat bağışıklık sistemimiz hala koruyucu antikorlar üretir. Vücudunuz bir dahaki sefere o bakteri veya virüsle karşılaştığında, onunla savaşmaya hazırdır. Yani toplumdaki bireyler aşılandığına koronaya karşı bir toplum bağışıklığı kazanılmış olunur.

Topluluğun bu seviyeye gelmesi çoğaltma sayısına veya R0‘a bağlıdır. R0, virüse sahip tek bir kişinin, bu kişiler zaten bağışık değilse enfekte edebileceği ortalama kişi sayısını söyler. R0 ne kadar yüksekse, sürü bağışıklığına ulaşmak için o kadar çok insanın dirençli olması gerekir. Araştırmacılar, COVID-19 için R0’ın 2 ile 3 arasında olduğunu düşünüyor. Bu, bir kişinin iki ila üç kişiyi enfekte edebileceği anlamına geliyor. Bu aynı zamanda, sürü bağışıklığı devreye girmeden ve enfeksiyon oranları düşmeye başlamadan önce nüfusun %50 ila %67’sinin dirençli olması gerektiği anlamına gelir.

The post Aşı Nasıl Etkisini Gösterir? Sürü Bağışıklığı Nedir? appeared first on TechWorm.

Tüm dünyayı kapsayan koronavirüs salgını insanların birçok alışkanlığını değiştirdi. Bunların içinde alışveriş alışkanlıklarının değişikliği de yer alıyor. Giyim, market, teknoloji ürünleri sokağa çıkma yasakları ile birlikte artık internetten alınıyor. Vatandaşlar tercih ettikleri ürünleri internet üzerinden sipariş veriyor ve siparişler marketlerin çalışanları tarafından hazırlanıp vatandaşların adreslerine teslim ediliyor.

Ayrıca bu internet alışverişlerinin artmasının bir nedeni de temastan uzaklaşmak içindir. İnsanlar kalabalığa karışmadan ve herhangi bir temasta bulunmadan internetten siparişlerini veriyor. Bu durumdan işe gayet memnun durumdalar. Gerekli kurallar alınarak ve mesafe kuralları uygulanarak siparişler teslim ediliyor.

Salgın ile birlikte insanların tercih ettiği ürünlerde fazlasıyla değişiklik oldu. Vatandaşların ihtiyaçları, öncelikleri koronavirüs nedeni ile başka bir doğrultuda şekillendi.

Pandemi öncesi ve sonrası alışkanlıklara gözle görülür değişimler olmuştur. Bazı sektörler büyüme gösterirken bazı sektörlere yapılan harcamalar azalmıştır. Salgın döneminde özellikle her 3 alışverişten 1’i internet siteleri üzerinden yapılmıştır. Temassız ödemelerde bu dönemde artış gösterdi. Vatandaşlar mesafe kuralları gereği artık temassız ödemeyi daha çok tercih ediyor.

Gittikçe daha da büyüyen bu e-ticaretin nedenlerini toparlayıp sunacak olursak şunları söyleyebiliriz:

• Mesafe kurallarına uygunluk
• Kalabalık ortamları tercih etmemek
• Online ödeme seçeneğinin rahatlığı
• Zamandan tasarrufta bulunmak
• İnternet sitelerinde bulunan ürün çeşitlilikleri
• Kampanyalardan yararlanabilmek

Pandemi döneminde kadınların değişen alışveriş alışkanlıklarına baktığımızda kadınlar pandemi öncesi daha çok giyim, kozmetik tarzında alışveriş yaparken artık daha çok gıda ve temel ihtiyaç alışkanlıklarını internet üzerinden sağlıyorlar.

Değişen e-ticaret algısında son 6 ayda meydana gelen istatistiklerde açıklanmıştır. Alışverişin en çok yapıldığı bölge Marmara bölgesi olmuştur. Ardından onu İç Anadolu bölgesi takip eder. Daha sonra ise Ege bölgesi vardır. Özellikle İç Anadolu Bölgesinde Ankara ön plana çıkmıştır.

İnternet üzerinden yapılan alışverişlerde eğitim sektörü ve kitap sektörlerinde de artış meydana gelmiştir.

Koronavirüs nedeniyle büyüyen online alışverişler rekor seviyelere ulaşmış durumdadır. En çok yapılan alışverişler 10 katı kadar artmış durumdadır. En çok yapılan alışverişe baktığımızda giyim sektörü, mutfak gereçleri, gıda sektörü ön planlarda yer alıyor. Ayrıca gittikçe de online alışverişlerin daha çok yükseleceği gözükmektedir.

Alışveriş yapan kişilere bakıldığında bu müşterilerin bir kısmının da ilk defa alışveriş yaptığı görülüyor. Pandemi  dönemi internet üzerinden alışverişe milyonlarca yeni müşteri kazandırmış durumdadır.

Alışverişlerde hobi amaçlı ürünlerin satışı da gözlemlenmektedir. Özellikle yap boz satışlarının büyük ölçüde arttığı görülmüştür. Daha sonra ise oyuncu koltuğu alımları da göze çarpmaktadır. Pijama takımlarında ve terliklerde de internet üzerinden satış oldukça fazladır. (AŞ)

The post Pandemi Döneminde İnternet Alışverişlerinin Yaygınlaşması appeared first on TechWorm.

Amsterdam Üniversitesi Tıp Fakültesi uzmanları tarafından yapılan ve bilim dergisi Nature Medicine‘da yayınlanan araştırmaya göre koronavirüse yakalanmak, hastaların bağışıklık geliştirdiği anlamına gelmiyor. Hastalık, bir yıl ya da daha kısa süre içerisinde yeniden görülebiliyor.

Araştırma ekibi başkanı Lia van der Hoek Hong Kong, Hollanda ve Belçika’da tekrarlayan enflasyon vakaları ortaya çıktığında, yeniden hastalık riskinin sıfır olmadığını zaten bildiklerini vurguladı.

Hollandalı araştırmacı, “ancak bir kişinin virüse yeniden yakalanabilecek hale gelmesinin ortalama ne kadar sürdüğü şimdiye kadar bilinmiyordu” dedi.

Yeni koronavirüs SARS-CoV-2, insanlar arasında kısa bir süredir yayılıyor. Araştırmacılar bu nedenle bu araştırmayı yaparken tekrarlayan enfeksiyon risklerini araştırmak için hafif soğuk algınlığına neden olan zararsız dört başka koronavirüs türünü inceledi. Bilim insanları, zaman içinde farklı noktalarda insanlardan alınan 513 kan örneklerindeki antikor miktarını analiz etti. Araştırmada, koronavirüsün bir yıl ya da daha kısa süre içerisinde, yeniden aynı hastaya bulaşabildiği ortaya çıktı.

Araştırma ekibinden Arthur Edridge, büyük ölçüde farklılık gösteren tüm virüsler için aynı sonuca ulaştıklarını belirterek “bunun, tüm koronavirüslerin ortak özelliği olduğunu düşünüyoruz” dedi.

Hollandalı araştırmacılara göre, bu nedenle koronavirüse yakalanmış ve iyileşmiş kişiler, o andan itibaren hastalığa karşı bağışıklık kazandıklarını düşünmemeli.

Virolog Lia van der Hoek geçtiğimiz aylarda Covid-19’a yakalanmış kişilerin tekrar enfeksiyon kapabileceğine işaret ederek, bu nedenle koronavirüs önlemlerine uymaya özen gösterilmesi gerektiğini vurguladı.

Kaynak: Tıkla

The post Koronavirüse Yakalanan Bir Daha Yakalanır Mı? appeared first on TechWorm.

Uzmanlar, bunun en nihayetinde şimdi içinde bulunduğumuz ve gelecekte yaşanabilecek salgınlarda, insan sağlığına yardımcı olabilecek çözümler sağlayabileceğini söylüyor. University College Dublin’den Prof. Emma Teeling deşifre ettikleri “mükemmel” genetik dizilerinin, yarasaların “müstesna bir bağışıklık sistemine” sahip olduğunu gösterdiğini söyledi.

Teeling BBC’ye yaptığı açıklamada “Zaten evrimleşmiş bir sistem ve tekerleği yeniden icat etmemize gerek kalmıyor. Şimdiyse atmamız gereken adımları anlamamıza yarayacak araçlara sahibiz. Bunu yapacak ilaçlar geliştirmeliyiz” dedi. Prof. Teeling, yaşayan 1421 yarasa türünün genetik şifrelerini çözmeyi amaçlayan Bat1K Projesi‘nin kurucularından.

Teeling, “Bu genler, sonunda insanlarda yaşlanmayı ve hastalıkları azaltmak için kullanılabilecek genetik çözümleri tespit etmek için gereken araçlar” diye konuştu.

Covid-19‘un yarasalardan çıktığı ve henüz tespit edilemeyen başka bir hayvan aracılığıyla, insanlara bulaştığı düşünülüyor. Sars, Mers ve Ebola gibi bir dizi başka hastalık da insanlara bu yolla bulaştı. Çevre koruma uzmanları, yarasaların yargılanmaması gerektiğini, kendi doğalarında bırakıldıkladında, insan sağlığına yönelik çok az bir risk oluşturduklarını söylüyor. Yarasalar aynı zamanda doğanın dengesi açısından da hayati önemde. Birçoğu meyve tohumlarını yayıyor, bazı türler ise bir gecede milyonlarca ton böcek yiyor.

Yapılan Araştırmalar Neleri Ortaya Çıkarttı?

Uluslararası bir araştırma ekibi, son teknolojileir kullanarak, yarasaların genetik yapılarını deşifre etti. Uzmanlar, yarasaların genetik haritalarını yarasaların yaşam ağaçlarındaki 42 diğer memeliyle kıyasladı. Yarasaların en yakın akrabaları, diğer türlerle birlikte köpekler, kediler ve foklar, pangolinler, balinalar ve toynaklı memelilerden oluşuyor.

Çalışmada, yarasalarda farklı evrimleşen ve müstesna kabiliyetlerini açıklayabilecek genom bölgeleri tespit edildi. Genetik dedektiflik, yarasaların tamamen karanlık ortamlarda avlanmalarını ve yol bulmalarını sağlayan sesle yer belirleme kabiliyetlerine katkıda bulunabilecek genleri de açığa çıkarttı.

Bu Bilgi Gelecekteki Pandemilerle Mücadelede Ne İşe Yarayabilir?

Yarasaları virüslerden koruyan çok sayıdaki genetik değişikliği ortaya çıkartan çalışmanın, insan sağlığı ve hastalıkları üzerinde de etkileri var. Uzmanlar yarasa genomu konusundaki bilginin, bu uçan memelilerin koronavirüs enfeksiyonlarından nasıl korunduğunu açıklayabilir ve bu da gelecekte salgınlarla mücadeleye yardımcı olabilir.

Almanya’nın Dresden kentindeki Max Planck Moleküler Hücre Biyolojisi ve Genetik Enstitüsü‘nden Michael Hiller “Bu değişiklikler, yarasaların sıradışı bağışıklık sistemlerine katkıda bulunuyor olabilir” dedi.

Birçok enfeksiyonda, ölümlere yol açan virüs değil, vücudun bağışıklık sisteminin verdiği tepki. Yarasalar bunu kontrol edebiliyor. Bu şekilde enfekte olsalar bile, görünür hastalık belirtileri göstermiyorlar.

Kaynak: BBC

The post #Koronavirüs Yarasaları Neden Öldürmüyor? appeared first on TechWorm.

Salgın başlangıçta bu bölgedeki deniz ürünleri ve hayvan pazarında bulunanlarda tespit edilmiştir. Daha sonra insandan insana bulaşarak Wuhan başta olmak üzere Çin’in Hubei eyaletindeki diğer şehirlere ve Çin Halk Cumhuriyeti’nin diğer eyaletlerine ve diğer dünya ülkelerine yayılmıştır.

Koronavirüsler, hayvanlarda veya insanlarda hastalığa neden olabilecek büyük bir virüs ailesidir. İnsanlarda, birkaç koronavirüsün soğuk algınlığından Orta Doğu Solunum Sendromu (MERS) ve Şiddetli Akut Solunum Sendromu (SARS) gibi daha şiddetli hastalıklara kadar solunum yolu enfeksiyonlarına neden olduğu bilinmektedir.

COVID-19 (Yeni Koronavirüs Hastalığı) Belirtileri Nelerdir?

COVID-19 (Yeni Koronavirüs Hastalığı) belirtisiz olgular olabileceği bildirilmekle birlikte, bunların oranı bilinmemektedir. En çok karşılaşılan belirtiler ateş, öksürük ve nefes darlığıdır. Şiddetli olgularda zatürre, ağır solunum yetmezliği, böbrek yetmezliği ve ölüm gelişebilmektedir.

COVID-19 (Yeni Koronavirüs Hastalığı) Nasıl Bulaşır?

Hasta bireylerin öksürmeleri, aksırmaları ile ortama saçılan damlacıkların solunması ile bulaşır. Hastaların solunum parçacıkları ile kirlenmiş yüzeylere dokunulduktan sonra ellerin yıkanmadan yüz, göz, burun veya ağıza götürülmesi ile de virüs alınabilir. Kirli ellerle göz, burun veya ağıza temas etmek risklidir.

Covid-19 Enfeksiyonunda Kimler Daha Fazla Risk Altında?

COVİD-19 enfeksiyonu ile ilgili şimdiye kadar edinilen bilgiler, bazı insanların daha fazla hastalanma ve ciddi semptomlar geliştirme riski altında olduğunu göstermiştir.

• Vakaların yüzde 80’i hastalığı hafif geçirmektedir.
• Vakaların %20’si hastane koşullarında tedavi edilmektedir.
• Hastalık, genellikle 60 yaş ve üzerindeki kişileri daha fazla etkilemektedir.

Hastalıktan En Çok Etkilenen Kişiler:

• 60 yaş üstü olanlar
• Ciddi kronik tıbbi rahatsızlıkları olan insanlar:
• Kalp hastalığı
• Hipertansiyon
• Diyabet
• Kronik Solunum yolu hastalığı
• Kanser gibi
• Sağlık Çalışanları

Çocuklar Risk Altında Mı?

Çocuklarda hastalık nadir ve hafif görünmektedir. Çocuklarda şimdiye kadar ölüm görülmemiştir.

Hamileler Risk Altında Mı?

COVID-19 enfeksiyonu gelişen gebe kadınlarda hastalığın ciddiyeti konusunda sınırlı bilimsel kanıt vardır.

Bununla birlikte mevcut kanıtlar COVID-19 enfeksiyonu sonrası hamile kadınlar arasındaki hastalık şiddetinin, hamile olmayan yetişkin COVID-19 vakalarına benzer olduğunu ve hamilelik sırasında COVID-19 ile enfeksiyonun fetüste olumsuz bir etkisi olduğunu gösteren hiçbir veri olmadığını göstermektedir.

Şu ana kadar COVID-19’un hamilelik sırasında anneden bebeğe bulaştığına dair de bir kanıt bulunmamaktadır.

COVID-19 (Yeni Koronavirüs Hastalığı) Tanı Nasıl Konur?

Yeni Koronavirüs tanısı için gerekli moleküler testler ülkemizde mevcuttur. Tanı testi sadece Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü Ulusal Viroloji Referans Laboratuvarında ve belirlenmiş Halk Sağlığı Laboratuvarlarında yapılmaktadır.

COVID-19’a (Yeni Koronavirüs Hastalığı) Yakalanmamak İçin Öneriler

Mümkün olduğu kadar yurtdışına yolculuk yapılmaması önerilmektedir.  Yurtdışına çıkışın zorunlu olduğu durumlarda aşağıdaki kurallara dikkat edilmelidir:

Akut solunum yolu enfeksiyonlarının genel bulaşma riskini azaltmak için önerilen temel ilkeler Yeni Koronavirüs (COVID-19) için de geçerlidir. Bunlar;

• El temizliğine dikkat edilmelidir. Eller en az 20 saniye boyunca sabun ve suyla yıkanmalı, sabun ve suyun olmadığı durumlarda alkol bazlı el antiseptiği kullanılmalıdır. Antiseptik veya antibakteriyel içeren sabun kullanmaya gerek yoktur, normal sabun yeterlidir.
• Eller yıkanmadan ağız, burun ve gözlerle temas edilmemelidir.
• Hasta insanlarla temastan kaçınmalıdır (mümkün ise en az 1 m uzakta bulunulmalı).
• Özellikle hasta insanlarla veya çevreleriyle doğrudan temas ettikten sonra eller sık sık temizlenmelidir
• Hastaların yoğun olarak bulunması nedeniyle mümkün ise sağlık merkezlerine gidilmemeli, sağlık kuruluşuna gidilmesi gereken durumlarda diğer hastalarla temas en aza indirilmelidir.
• Öksürme veya hapşırma sırasında burun ve ağız tek kullanımlık kağıt mendil ile örtülmeli, kağıt mendilin bulunmadığı durumlarda ise dirsek içi kullanılmalı, mümkünse kalabalık yerlere girilmemeli, eğer girmek zorunda kalınıyorsa ağız ve burun kapatılmalı, tıbbi maske kullanılmalıdır.
• Çiğ veya az pişmiş hayvan ürünleri yemekten kaçınılmalıdır. İyi pişmiş yiyecekler tercih edilmelidir.
• Çiftlikler, canlı hayvan pazarları ve hayvanların kesilebileceği alanlar gibi genel enfeksiyonlar açısından yüksek riskli alanlardan kaçınılmalıdır.
• Seyahat sonrası 14 gün içinde herhangi bir solunum yolu semptomu olursa maske takılarak en yakın sağlık kuruluşuna başvurulmalı, doktora seyahat öyküsü hakkında bilgi verilmelidir.

The post COVID-19 (Yeni Koronavirüs Hastalığı) Nedir? #EvdeKal appeared first on TechWorm.

Öncelikle Coronaviruslar, tek zincirli, pozitif polariteli, zarflı RNA virüsleridir. Pozitif polariteli oldukları için RNA’ya bağımlı RNA polimeraz enzimi içermezler, ancak genomlarında bu enzimi kodlarlar. Yüzeylerinde çubuksu uzantıları vardır. Bu çıkıntıların Latince’deki “corona”, yani “taç” anlamından yola çıkılarak bu virüslere Coronavirus (taçlı virüs) ismi verilmiştir. Coronaviruslar, Coronaviridae ailesi içinde yer alırlar. İnsan, yarasa, domuz, kedi, köpek, deve, kemirgen ve kanatlılarda bulunabilmektedirler.

Corona (Korona) Virüsü hayvanlar arasında yaygın olarak görülen büyük bir virüs grubudur. Bu virüs grubu içerisinde Şiddetli Akut Solunum Yolu Sendromu Koronavirüsü (SARS-CoV), Orta Doğu Solunum Sendromu Koronavirüsü (MERS-CoV) ve son zamanlarda gündem konusu olan 2019-nCoV kısaltması ile bilinen Şiddetli Akut Solunum Yolu Sendromu Koronavirüsü 2’yi (SARS-CoV-2) gösterebiliriz.

Bu virüs grupları sıklıkla hayvandan hayvana bulaşabilen bu virüs grubu olup, nadir durumlarda hayvanlardan insanlara bulaşabilme özelliğine sahiptir. Henüz insanlara bulaşmamış olan ancak hayvanlarda saptanan ve tanımlanmamış birçok coronavirüs (koronavirüs) mevcuttur.

Alfa, beta, gama ve delta olmak üzere dört koronavirus alt grubu bulunmaktadır. İnsan koronavirusları ilk kez 1960’larda tanımlanmıştır. Bugün insanda infeksiyon etkeni olduğu bilinen yedi koronavirus bulunmaktadır. Coronavirus’ların insanlarda dolaşımda olan alt tipleri (Alfa-HCoV-229E, Beta-HCoV-OC43, Alfa-HCoV-NL63 ve Beta-HKU1-CoV) çoğunlukla soğuk algınlığına sebep olan virüslerdir.

Yukarıda adı geçen diğer üç koronavirüs türü ise (SARS-CoV, MERS-CoV ve SARS-CoV-2 yeni adıyla 2019-nCoV) yakın geçmişte tanımlanmıştır.

• Şiddetli Akut Solunum Yolu Sendromu Koronavirüsü (SARS-CoV);
• Orta Doğu Solunum Sendromu Koronavirüsü (MERS-CoV);
• Şiddetli Akut Solunum Yolu Sendromu Koronavirüsü 2 (SARS-CoV-2 = 2019-nCoV);

1- Şiddetli Akut Solunum Yolu Sendromu Koronavirüsü (SARS-CoV); Kasım 2002 ve Temmuz 2003 tarihleri ​​arasında Hong Kong‘da başlayan SARS salgını neredeyse pandemik hale gelmiş ve dünya çapında 8422 vaka ve 916 ölüm görülmüştür. Dünya Sağlık Örgütü ölüm oranını %10,9 olarak açıklamıştır. Bugün itibarıyla, 2003 yılı Haziran ayında görülen son enfekte insan vakası (2004 yılında laboratuvar kaynaklı bir enfeksiyon durumu göz ardı edilirse) ile SARS yayılması tamamen önlenmiştir. Ancak, SARS hastalığının (çiçek hastalığı aksine) eradike edildiği iddia edilmemektedir. Bazı hayvan populasyonlarında hala doğal ana rezervuar olarak mevcut olabileceği ve gelecekte insan nüfusunun içine tekrar dönebileceği düşünülmektedir. Dünya Sağlık Örgütü’nün bildirdiğine göre SARS hastalığının fatalite hızı; 24 yaş ve daha gençlerde %1 altında, 25 – 44 yaş arası %6, 45 – 64 yaş arası %15, 65 yaş ve üzerinde %50 olarak görülmektedir. SARS-CoV’un misk kedilerinden insanlarda bulaştığı belirlenmiştir.

2- Orta Doğu Solunum Sendromu Koronavirüsü (MERS-CoV); ilk olarak 2012 yılında Suudi Arabistan‘da tespit edilmiştir. Türkiye’de MERS sebebiyle ilk ölüm vakası ise 2014 yılının Ekim ayı içerisinde Suudi Arabistan’da çalışan Hatay ili nüfusuna kayıtlı olan bir kişinin Türkiye’ye dönüş yaptıktan sonra hayatını kaybetmesi olayıdır. Bu virüsün bulaştığı hastaların yaklaşık olarak yüzde 35-40’ı hayatını kaybetmektedir. Bazı bünyeler hastalığı hafif belirtilerle atlatabilir. Hastalıktan kurtulanların virüsü bulaştırma riski yoktur. MERS-CoV’un, tek hörgüçlü develerden insanlara bulaştığı ortaya çıkmıştır.

3- Şiddetli Akut Solunum Yolu Sendromu Koronavirüsü 2 (SARS-CoV-2 = 2019-nCoV = Covid-19); 2019 yılında varlığı keşfedilen pozitif yönelimli ve tek iplikçikli RNA virüsü olan yeni tip bir koronavirüstür. Virüsün insandan insana bulaştığı ve Çin’den başka diğer ülkelerden gelen raporlar sonucu bulaşma hızının 2020 yılının Ocak ayı ortalarında daha da hızlandığı görülmüştür. Virüs, 2019-2020 Vuhan zatürre salgını sırasında zatürre olan bir hastada, pozitif bir örnek üzerinde yapılan nükleik asit testinden sonra genomik olarak dizildi. Virüsün kuluçka dönemi (bulaşmasından semptomların oluşmaya başladığı süre) 2 ila 24 gün arasındadır ve bu dönemde de virüs bulaşıcıdır. Ocak 2020‘de, salgını araştıran sağlık komisyonu ekibi başkanı Zhong Nanshan‘a göre Çin’in Guangdong eyaleti’nde, insandan insana bulaşma doğrulandı. Şu anda yeni virüs için spesifik bir tedavi mevcut değildir, ancak mevcut anti-virallerin kullanılabilme ihtimali olabileceği yönünde bilgiler mevcuttur. Halen net bir bilgi olmasa da kaynağın yarasalar ya da yarasalardan beslenen yılanlar olabileceği düşünülmektedir. Yeni Koronavirüs Enfekte Pnömonisi (NCIP) adı verilen hastalığa yol açan 2019-nCoV‘ların kökeni hala araştırılmaktadır. Bununla birlikte eldeki veriler, Huanan Deniz Ürünleri Toptan Satış Pazarında yasadışı olarak satılan vahşi hayvanları işaret etmektedir. Zaman içerisinde artan vaka sayısı, yeni vakaların deniz ürünleri marketiyle ilişkilerinin olmaması, sağlık çalışanlarında infeksiyon gelişmesi virusun insandan insana yayılabildiğini göstermektedir.

Dünya Sağlık Örgütü Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, Şiddetli Akut Solunum Yolu Sendromu Koronavirüsü 2 (SARS-CoV-2 = 2019-nCoV) için 11 Şubat 2020’de yaptığı açıklamada, “Bu hastalığın artık bir adı var” dedi ve Covid-19‘un ‘korona’nın co’su, virüs’ün vi’si ve hastalık kelimesinin İngilizcesi ‘disease’ sözcüğünün d’sinden türetildiğini söylemiştir.

2019-nCoV, SARS-CoV ve MERS-CoV’unda içinde bulunduğu beta-coronavirus ailesi içinde yer almaktadır. Fatalite hızı SARS-CoV’da %11, MERS-CoV’da %35-50 arasında iken şuan için eldeki veriler ile 2019-nCoV virüsünün fatalite hızı hakkında yorum yapılamamaktadır. İlk izlenimlerde asemptomatik vakaların da olması nedeniyle hafif seyirli olabileceği düşünülmekle birlikte izlenmeye devam edilmesi gerekmektedir.

Corona Virüsten Korunma İçin Neler Yapılabilir?

Henüz Corona / Covid-19 (Korona) virüs ailesine karşı koruma sağlayacak bir aşı bulunmamaktadır. (Ancak bazı kaynaklara göre aşı bulunduğu ve test aşamasında olduğu bildirilmektedir.) Ancak yinede korunmak için basit önlemler oldukça faydalı olacaktır.

Dünya Sağlık Örgütü virüsten korunmak için şu tavsiyelerde bulunuyor:

• Ellerinizi yıkayın – sabun veya el temizlik jelleri virüsü öldürebilir.
• Öksürürken veya hapşırırken ağzınızı ve burnunuzu mendille kapatın ve sonrasında virüsün yayılmasına engel olmak için ellerinizi yıkayın.
• Gözlerinize, burnunuza ve ağzınıza dokunmaktan kaçının. Elleriniz virüsün değdiği bir yere dokunursa virüs vücudunuza bulaşabilir.
• Öksüren, hapşıran veya ateşi yüksek kişilerden uzak durun. Yaklaşık 1 metre uzak durmak havaya bulaşabilecek virüsten korunmanızı sağlar.
• Çiftlik veya vahşi hayvanlarla korunmasız temastan kaçının.
• Hasta kişilerin mümkünse kalabalık yerlere girmemesi, eğer girmek zorunda kalınıyorsa ağız ve burnun kapatılması, mümkünse tıbbi maske kullanılması önemlidir.

The post Corona (Korona) Virüsü Nedir? Belirtileri ve Korunma Yolları appeared first on TechWorm.