Haberlerde sürekli varil başına petrol fiyatları veriliyor. Bir varil petrol, günlük yaşamda karşılığı olan bir ölçü birimiyle nasıl ifade edilir? Bir varil petrolden ne kadar benzin, ne kadar mazot üretiliyor?

Bir varil petrol, günlük yaşamda karşılığı olan ölçülerle 159 litre veya 0.7 tona karşılık gelmektedir.

Petrolde litre çok kullanılan bir ifade değildir, genellikle varil terimi kullanılır. Petrol deniz yolu ile taşındığında “artık ton” (1016 kg) ve “metrik ton” (1000 kg) birimleri ile de ifade edilir.

Ham petrolü çıktığı hali ile değil, rafinerilerde yapılan işlemler sonucu ortaya çıkan ürünleri kullanırız. Ham petrolün kalitesi, rafinerilerde kullanılan teknoloji, 1 varil ham petrolden ne kadar ürün elde edilmesi ile doğrudan bağlantılıdır.

Örneğin, ABD’de bir varil ham petrolden 63 litre benzin, 22 litre ağır fueloil elde edilir; oysa Ortadoğu’da bir varil petrol ancak 31 litre benzin, buna karşılık 63 litre fueloil verir.

Ham petrol yüzlerce farklı hidrokarbon içerir. Ham petrolün rafinerilerde arıtılması ve işlenmesi sonucunda, ortalama olarak yüzde 43 benzin, yüzde 18 fueloil ve motorin, yüzde 11 LPG (sıvılaştırılmış petrol gazı, propan veya propan-bütan karışımı), yüzde 9 jet yakıtı, yüzde 5 asfalt ve yüzde 14 diğer ürünler elde edilmektedir.

Benzin, gaz, motorin, jet yakıtı ve plastikler vs. gibi ürünler ve daha pek çokları, ham petrolün, rafinerilerde çok sayıda işlemden geçirilip arıtılmasıyla elde edilir.

The post 1 Varil Petrol Kaç Litredir? appeared first on TechWorm.

Bir varil petrol, günlük yaşamda karşılığı olan ölçülerle 159 litre veya 0.7 tona karşılık gelmektedir.

Petrolde litre çok kullanılan bir ifade değildir, genellikle varil terimi kullanılır. Petrol deniz yolu ile taşındığında “artık ton” (1016 kg) ve “metrik ton” (1000 kg) birimleri ile de ifade edilir.

Ham petrolü çıktığı hali ile değil, rafinerilerde yapılan işlemler sonucu ortaya çıkan ürünleri kullanırız. Ham petrolün kalitesi, rafinerilerde kullanılan teknoloji, 1 varil ham petrolden ne kadar ürün elde edilmesi ile doğrudan bağlantılıdır.

Örneğin, ABD’de bir varil ham petrolden 63 litre benzin, 22 litre ağır fueloil elde edilir; oysa Ortadoğu’da bir varil petrol ancak 31 litre benzin, buna karşılık 63 litre fueloil verir.

Ham petrol yüzlerce farklı hidrokarbon içerir. Ham petrolün rafinerilerde arıtılması ve işlenmesi sonucunda, ortalama olarak yüzde 43 benzin, yüzde 18 fueloil ve motorin, yüzde 11 LPG (sıvılaştırılmış petrol gazı, propan veya propan-bütan karışımı), yüzde 9 jet yakıtı, yüzde 5 asfalt ve yüzde 14 diğer ürünler elde edilmektedir.

Benzin, gaz, motorin, jet yakıtı ve plastikler vs. gibi ürünler ve daha pek çokları, ham petrolün, rafinerilerde çok sayıda işlemden geçirilip arıtılmasıyla elde edilir.

The post 1 Varil Petrolden Ne Kadar Benzin, Mazot, LPG Üretiliyor? appeared first on TechWorm.

Milyonlarca yıl süren bu çökelme ve yığılma olayı çökelen malzemenin kalınlığının artmasına neden olur. Ancak, artan kalınlıkla birlikte çökellerin tabana uyguladıkları ağırlıkta artar. Önce çökelen ve altta kalan kayaç bileşenleri sürekli artan üst ağırlık etkisi altında sıkılaşmaya ve birbirlerine tutunmaya başlarlar.

Organik artıklar da, sıkılaşan katı tanecikleri arasında gözenek adı verilen çok küçük boşluklarda ve çatlaklarda su ile birlikte sıkışırlar ve yeraltındaki ısı, radyoaktif element ışıması, bakteri etkisi ve üst ağırlık baskısı gibi etkenler altında kimyasal bozunmaya ve moleküler değişime uğrarlar. Yüz binlerce, milyonlarca yıl sürebilen ve katajenez adı verilen bu bozunma sürecinde organik kökenli katılar, sıvılar ve gazlar oluşur. Bunlardan sıvılar ve gazlar bozunmalarını sürdürerek bizim algıladığımız anlamda ham petrole ve doğal gaza dönüşürler.

Organik hammaddenin katajenezi sırasında, bu maddelerin gözenek ve çatlaklarını doldurduğu kayaç da diyajenez adı verilen değişim süreci geçirir. Diyajenez sırasında killer, kumlar, organik artıkların kabukları ve mineraller hem kimyasal hem de fiziksel olarak değişimler geçirirler ve sıkılaşarak taşlaşırlar, yeraltı kayaç katmanlarını oluştururlar. Gözenekleri içinde petrol ve gaz oluşan bu kayaçlara hazne kayaç adı verilir.

Bir hazne kayacın içerisinde oluşan petrol ve gaz, kırılmaların oluşturduğu çatlak ve kırık yüzeyleri boyunca kaçarak daha gözenekli kayaçların gözenekleri ve/veya çatlakları içine göç edebilirler. Bu olay petrol veya gazın birincil göçü olarak adlandırılır. Göç olayı kilometrelerce uzağa kadar, yatay veya düşey yönde olabilir. Yeter ki petrol ve gaz içine yerleşebilecekleri gözenekli ve geçirgen bir kayaç bulabilsinler.

Gözenekleri suya doygun, geçirgen bir kayaca göç etmeye çalışan petrol ve/veya gaz, sudan daha düşük yoğunluğa sahip olması nedeniyle yavaş yavaş su ile düşey yönde yer değiştirmeye başlar. Bu olay petrol veya gazın ikincil göçü olarak adlandırılır. Eğer petrol ve gaz bu kayaç gözenekleri içinde sıkışırlar ve bir başka kayaç içine göç edemezlerse, petrol ve gaz artık kapanlanmıştır. Yoğunluğu düşük olan gaz üstte olmak üzere, onun altında petrol ve en altta da su, kayaç gözenekleri içinde aşağı doğru sıralanırlar. Molekülleri petrolden çok daha küçük olan gaz bazen petrolün içine giremeyeceği yeni bir göç yolu bulup petrolden ayrılabilir. İşte böyle gözenekleri içinde petrol ve gaz kapanlamış bir kayaç parçasına petrol rezervuarı, yalnızca gaz kapanlanmış bir kayaç parçasına da doğal gaz rezevuarı adı verilir.

The post Petrol ve Doğal Gaz Nasıl Oluşmuştur? appeared first on TechWorm.

Yanma ısısını mekanik güce çevirmek için en yeterli mekanizma olan dizel makinesi, benzin ve gaz makinelerinden takriben 30 yıl kadar sonra 1892 de Rudolf Diesel tarafından keşfedildi. Yüksek kompresyonlu bir makinenin geliştirilmesinin sebeplerinden biri, daha ucuz yakıtların kullanılabilme arzusundan dolayı idi. Termik verim bakımından dizel makinesi gaz ve benzin makinelerinden daha verimlidir. Çünkü daha yüksek bir sıkıştırma oranı ile çalışır, ilk imal edilen dizeller ağır devirli ve büyük silindirli olduklarından piyasaya arz edilen benzinlerin silindire püskürtülerek yanma suretiyle kullanılmaları mümkün oluyordu.

Fakat zamanla dizel imalatçıları makine ebatlarını küçültüp devir adedini artırarak daha fazla güç üretimi yoluna gidince bu ihtiyaca cevap verecek yakıtların yapılması zaruret haline geldi. Çeşitli makine imalatçıları değişik tip motorlar imal ettiklerinden bunların her biri için ayrı bir dizel yakıtı imalinin imkansızlığı karşısında ASTM de bunları bir sınıflandırmaya tabi tutmak mecburiyetinde kaldı.

The post Mazot (Dizel) Nedir? Nasıl Üretilir? appeared first on TechWorm.