Dozimetri fizik biliminin alt dalıdır. Bir malzemenin içinin ve dışının ne kadar ışın aldığını hesaplar ve analiz eder. İç doz miktarını ölçmek için çeşitli fiziksel testler gerçekleştirilir. Dış doz miktarını ölçmek için dozimetre kullanılır veya diğer radyasyon cihazlarından elde edilen veriler değerlendirilir.

Dozimetri, radyoaktif ortamlarda çalışan kişilerin, maruz kaldıkları radyasyon miktarını ölçmekte yaygın olarak kullanılır. Bu kişiler, iş güvenliği kanunlarıyla belirlenen radyasyon seviyesinden daha yüksek doz ışımaya maruz kalmamalıdır. Düzenli ölçümler yapılarak, insan sağlığı güvence altına alınır. Ayrıca nükleer enerji santrallerinin çevreleri düzenli olarak dozimetri teknikleriyle izlenir. Çevreye yayılan bir radyasyon kaçağı olup olmadığı kontrol edilir.

Tıp alanında tedavi amaçlı olarak hastalara verilen radyasyon miktarı, dozimetri yöntemleriyle ölçülerek kontrol altında tutulur.

İlaç endüstrisinde bazı ilaçların ve aletlerin steril hale getirilmesinde kullanılan yöntemlerden birisi radyoaktif ışıma yöntemidir. Bu teknikte ilacın veya aletin maruz bırakıldığı ışınım miktarı dozimetri yardımıyla ölçülür.

Tüm bu durumlarda amaç radyasyonun insan ve çevre üzerine etkisini kontrol altında tutarak en aza indirmektir.

The post Dozimetri ve Dozimetre Nedir? Nerelerde Kullanılır? appeared first on TechWorm.

Muayene ya da benzeri incelemelerle tanı konulamayan hastalıklarda biyopsiye başvurulur. Özellikle kanser tanısında çok önemli yeri vardır. En sık kullanılan yöntem iğne biyopsisidir. İnce bir iğne istenilen doku bölgesine sokulur ve emme ya da koparma ile küçük bir parça alınır. Kimi zaman ameliyat sırasında küçük bir doku parçası çıkarılır. İğne biyopsisine “kapalı biyopsi”, ameliyat sırasında alınana “açık biyopsi” denir. Açık biyopsi tanı yönünden daha değerlidir.

Biyopsi Çeşitleri Nelerdir?

Biyopsi, alınma şekli ve alınan dokunun özelliğine göre tiplere ayrılır.

1- Eksizyonel Biyopsi: İncelenmesi gereken lezyon alanının tümüyle çıkartılması işlemidir.

2- İnsizyonel Biyopsi: Kitlenin yalnız bir kısmının tanı için örneklenmesi işlemidir. Bu tip biyopsiler genellikle yumuşak doku (kas, yağ, bağ dokusu) tümörlerinde, tümörün öncelikle iyi huylu veya kötü huylu olduğunu ayırmak amacıyla yapılır.

3- Endoskopik Biyopsi: Bu en sık yapılan biyopsi tipidir. Bu işlem fiberoptik bir endoskop ile yapılır. Doktor endoskopu sindirim kanalına, idrar yollarına, karın içine, eklem aralığına, göğüs boşluğuna veya hava yollarına vücuttaki normal boşlukları takiben veya yaptığı küçük bir kesi ile sokar. Endoskopiyi yapan doktor anormal alanları gözü ile görür ve buralardan aletin ucundaki küçük kesiciler yardımı ile örnekler alır.

4- İğne Biyopsisi: Özel iğneler ile iç organlardan ip gibi ince uzun doku örnekleri alınmasıdır. Bu tür biyopsiler özellikle karaciğer için kullanılır. Ayrıca böbrek ve kemik iliği incelemelerinde sıklıkla kullanılan bir yöntemdir.

5- Küretaj: Tanı amaçlı özellikle kadınlarda endometrium ve endoserviks doku örnekleri bu yöntemle alınır. Ayrıca kemik lezyonlarında da küretaj yöntemi kullanılır.

6- Punch (Zımba) Biyopsi: Bu teknik genellikle dermatologlar tarafından derideki renk değişiklikleri ve küçük kitlelerden örnek almak için uygulanır. Lokal uyuşturmayı takiben biyopsi aleti ile küçük, 3-4mm çaplı silindirik bir deri örneğinin alınmasıdır.

7- Transüretral Rezeksiyon: (TUR) Cihaz yardımıyla üretradan girilerek yapılan prostat rezeksiyonudur.

Kaynak: MEGEP Yayınları ve Wikipedia

The post Biyopsi Nedir? Neden Yapılır? Biyopsi Çeşitleri Nelerdir? appeared first on TechWorm.

3D Baskı Teknolojisi kullanılarak üretilen kapsüller, özellikle ilaçların uzun bir süre boyunca alınması gereken durumlarda, çeşitli hastalıkları tedavi etmek için kullanılabilir. Ayrıca enfeksiyonları, alerjik reaksiyonları veya diğer olayları algılamak ve ardından yanıt olarak bir ilacı bırakmak için tasarlanabilirler.

MIT‘nin Makine Mühendisliği Bölümünde misafir bilim adamı olan Giovanni Traverso, “Sistemimiz, bir ilacın uygulanmasına ya da bir ilacın dozunun ayarlanmasına bir sinyalin yol göstermede yardımcı olabileceği ve kapalı döngü izleme ile tedavi sağlayabilir” diyor.

Bu cihazlar aynı zamanda hastanın veya doktorun akıllı telefonuna iletilecek olan bilgiyi bir araya getirebilecek diğer giyilebilir ve implante edilebilir tıbbi cihazlarla iletişim kurmak için kullanılabilir.

David H. Koch Enstitüsü Profesörü ve MIT’nin Koch Bütünleştirici Enstitüsü üyesi Robert Langer, “Üç boyutlu baskının bu gösterimi ve sindirilemez teknolojilerin mobil sağlık uygulamalarını kolaylaştıran yeni cihazlarla insanlara nasıl yardımcı olabileceği konusunda heyecan duyuyoruz” diyor.

Kablosuz İletişim

Son birkaç yıldır, Langer, Traverso ve meslektaşları, şu anda enjekte edilmesi gereken ilaçların uzun süreli teslimatı için faydalı olacağına inandıkları çeşitli sindirilebilir sensörler ve ilaç dağıtım kapsülleri üzerinde çalışıyorlar. Ayrıca, HIV veya sıtma hastaları için gerekli olan katı dozaj rejimlerini sürdürmelerine yardımcı olabilirler.

Son çalışmalarında, araştırmacılar daha önce geliştirdikleri özelliklerin çoğunu bir araya getirmeye karar verdiler. 2016 yılında araştırmacılar, pürüzsüz bir kapsül içine alınmadan önce katlanan altı kollu yıldız şeklinde bir kapsül tasarladılar. Yutulduktan sonra kapsül çözülür ve kollar genişler ardından cihazın mideye yerleşmesine izin verilir. Benzer şekilde, yeni cihaz yuttuktan sonra Y şeklinde açılır. Bu, cihazın küçük parçalara bölünmeden ve sindirim kanalından geçmeden önce yaklaşık bir ay boyunca midede kalmasını sağlar.

Bu kollardan biri, çeşitli ilaçlarla yüklenebilen dört küçük bölmeyi içerir. Bu ilaçlar birkaç gün içinde kademeli olarak salınmalarını sağlayan polimerler içerisinde paketlenebilir. Araştırmacılar ayrıca, Bluetooth iletişimi yoluyla uzaktan açılacak bölmeleri tasarlayabileceklerini tahmin ediyorlar.

Cihaz ayrıca mide ortamını izleyen ve kablosuz bir sinyalle bilgi ileten sensörleri de taşıyabilir. Önceki çalışmada, araştırmacılar kalp atış hızı ve solunum hızı gibi hayati belirtileri tespit edebilen sensörler tasarladılar. Bu yazıda, kapsülün sıcaklığı izlemek ve bu bilgiyi doğrudan kol uzunluğu içindeki bir akıllı telefona aktarmak için kullanılabileceğini gösterdiler.

Kong, “Sınırlı bağlantı aralığı arzu edilen bir güvenlik geliştirmesidir” diyor. “Kullanıcının fiziksel alanı içindeki kablosuz sinyal gücünün kendinden yalıtılması, cihazı istenmeyen bağlantılardan koruyabilir ve ek güvenlik – gizlilik koruması için fiziksel bir yalıtım sağlayabilir.”

Tüm bu karmaşık elemanların üretimini mümkün kılmak için araştırmacılar kapsülleri 3 boyutlu yazdırmaya karar verdiler. Bu yaklaşım, kapsüller tarafından taşınan çeşitli bileşenlerin hepsinin kolayca dahil edilmesine ve kapsülün, midenin asidik ortamına dayanmasına yardımcı olan alternatif sert ve esnek polimer katmanlarından oluşturulmasına izin verdi.

Kong, “Çok katmanlı 3-D baskı, geleneksel çok yönlü üretim teknikleri ile üretilemeyen benzersiz çok bileşenli mimariler ve fonksiyonel cihazlar oluşturan çok yönlü bir üretim teknolojisidir” diyor. “Gastrik ikamet süresinin belirli bir tıbbi uygulamaya dayanarak uyarlanabileceği ve yaygın olarak erişilebilir kişiselleştirilmiş bir tanı ve tedaviye yol açabilecek şekilde özelleştirilmiş sindirilebilir elektronikler oluşturabiliriz.”

Erken Cevap

Araştırmacılar, bu tür sensörlerin hastalığın erken belirtilerini teşhis etmek ve ardından uygun ilaçlarla yanıt vermek için kullanılabileceğini öngörmektedir. Örneğin, kemoterapi veya immünosupresif ilaçlar alan hastalar gibi enfeksiyon riski yüksek olan belirli kişileri izlemek için kullanılabilir. Enfeksiyon tespit edilirse, kapsül antibiyotik salmaya başlayabilir. Veya cihaz, alerjik bir reaksiyon tespit ettiğinde antihistaminikler salgılayacak şekilde tasarlanabilir.

Traverso, “Gastrik yerleşik elektroniklerin, hastalara uzaktan yardımcı olmak için mobil sağlık platformları olarak hizmet etme potansiyeli konusunda gerçekten heyecanlıyız” diyor.

Cihazın güncel sürümü küçük bir gümüş oksit batarya ile çalışıyor. Bununla birlikte, araştırmacılar, pili harici anten veya mide asidi gibi alternatif güç kaynaklarıyla değiştirme olasılığını araştırıyorlar.

Araştırmacılar ayrıca kapsüller içerisine dahil edilebilecek başka tür sensörler geliştirmek için de çalışıyorlar. Bu yazıda, sıcaklık sensörünü domuzlarda test ettiler ve yaklaşık iki yıl içinde insan hastalarda sindirilebilir sensörleri test etmeye başlayabileceklerini tahmin ediyorlar. Ayrıca insan kullanımına yönelik teknolojiyi geliştirmek için çalışan bir şirket kurmuşlardır.

Kaynak (Çeviri): https://scitechdaily.com/

The post Bilim İnsanları Kablosuz Olarak Kontrol Edilebilecek “Elektronik Hap” Geliştiriyor appeared first on TechWorm.

Günümüzde MR özellikle yumuşak dokuları görüntülemede kullanılır. Merkezi sinir sistemi (beyin ve omurilik) hastalıklarının teşhisinde, sporcu yaralanmalarında, kas iskelet sistemi, özellikle menisküs, bel fıtığı gibi rahatsızlıkların tespitinin yanı sıra her türlü nörolojik hastalıkların değerlendirmesinde sıkça kullanılmaktadır. MR görüntülemenin, canlı organizma üzerinde şu ana kadar kanıtlanmış herhangi bir zararı yoktur. Buna gebeler de dahildir; ama yine de organ gelişiminin gerçekleştiği ilk üç ayda MR çekimi önerilmez. Metal etkileşimi olan, vücudunda mıknatıs ya da metal protez taşıyan, kalp pili kullanan, göz içinde yabancı cisim bulunan, ateşli silah yaralanması geçirmiş olan (çoğu uyumsuz metaldir) ya da kalıcı dövme sahibi kişilerin MR cihazına girmeleri sakıncalı kabul edilir (hayati tehlike doğurabilir). Manyetik rezonans görüntüleme süresi, inceleme yapılan bölgeye, bölge sayısına, konulan ön tanıya göre değişiklik gösterip 15 dk. ile 75 dk. arasında sürebilir. Ayrıca gerek görülürse inceleme esnasında IV (damar içi) yoluyla kontrast madde kullanılarak kontrastlı çekim yapılır.

Manyetik rezonans görüntülemenin, Fonksiyonel MR, Difüzyon-Perfüzyon Ağırlıklı MR, MR Spektroskopi gibi farklı çeşitleri vardır.

Kaynak: Wikipedia ve memorial.com.tr

The post MR Nedir? MR Ne İşe Yarar? MR Neden Çekilir? appeared first on TechWorm.

Tıp, insan sağlığının sürdürülmesi ya da bozulan sağlığın yeniden düzeltilmesi için uğraşan, hastalıklara tanı koyma, hastalıkları sağaltma (tedavi etme), hastalık ve yaralanmalardan korumaya yönelik çalışmalarda bulunan birçok alt bilim dalından oluşan bilimsel disiplinlerin şemsiye adıdır. Hem bir bilgi alanı – vücut sistemlerinin ve bunların hastalıklarının ve tedavilerinin bilimi – hem de bu bilginin uygulandığı meslektir.

Tıp için kullanılan bir başka kelime de, bugün eskimiş olan, tababettir. Merriam-Webster tıbbı şöyle tanımlamıştır: “Sağlığın korunması ve hastalığın giderilmesi, yatıştırılması veya önlenmesi ile ilgilenen bilim ve sanat dalıdır”.

Tıp Çeşitleri Nelerdir?

Tarih boyunca dünyanın farklı yerlerinde farklı tıbbî sistemler ortaya atılmıştır. Bugün çağdaş biyotıp büyük oranda dünyanın her yerinde etkin olan sistem olarak gözükse de, sosyal bilimciler tıbbi bir çoğulluk ve çoğulculuktan (tıbbî pluralizm – medical pluralism) söz etmektedir. Çok eski kökene sahip Ayurvedik tıp, Geleneksel Çin Tıbbı ve benzeri kompleks tıbbi sistemlerin yanı sıra, kabilelerde rastlanan daha basit tıbbi sistemler de bugün varlığını, biyotıpla birlikte, sürdürmektedir.

Alternatif Tıp; Tedavi yaptığı ileri sürülen; ancak bu etkileri bilimsel metotlarla kanıtlanamayan geleneksel veya güncel tıbbi uygulamalara verilen isimdir.

Tamamlayıcı Tıp; Çağdaş tıp bilimince hastalık sebeplerini önlemede somut verileri olmadığı veya kanıtlanmış bir tedavi yöntemi olmadığı halde hasta isteğiyle çağdaş tıp tedavilerinin yanında onlara destekleyici olarak hastanın rahatlaması, bağışıklık sisteminin güçlenmesi, psikolojisinin düzelmesi gibi amaçlarla uygulanabilen alternatif tıp yöntemleridir.

Geleneksel Tıp; Eski hekimlerin kendi zamanlarındaki tıp anlayışı ve birikimleri ile işe yarayabileceğini umduğu veya öğrendiği bitkiler, macunlar, sular, sargı, yakma ve diğer yöntemlerle hastasını tedavi etme uygulamalarına verilen isimdir.

Modern Tıp; Kanıta dayalı, karşılaştırmalı ve modern bilimsel metotlarla hastalar için faydalı olduğu görülen ve bu yararı ölçümlenebilen tıp yöntemlerini kapsar. İnsanlığın bilgisi arttıkça ve yeni teşhis araçları (mikroskop, radyografi, manyetik rezonans, tomografi, elektron mikroskobisi, biopsi, kan dışkı idrar tahlilleri vb) bulundukça hastalıklar ve bu hastalıkların tedavisinde kullanılan yöntemler daha kapsamlı olarak geliştirildi. Hastaya bir herhangi bir bitki yaprağı vermek yerine, fayda sağlayan etken madde damıtılıp ilaç haline getirildi. Etken maddelerin insan dokularında nasıl iyileşme yarattığı öğrenilerek, kimyasal yapısı farklı, daha az yan etkisi olan ilaçlar sentezlendi.

The post Tıp Nedir? Tıp Çeşitleri Nelerdir? appeared first on TechWorm.

Ayurvedik tıbbın önceliği hastalığı önleme, sağlığı koruma ve tedavi şeklindedir. Ayurvedik tıpta hastalığın, bedenin hastalığa yönelik dayanıklılığını azaltan bedensel ve zihinsel unsurlardaki dengesizlikten kaynaklandığına inanıldığından, bu dengesizliğin düzeltilmesi amacıyla bitkisel formüller, hayat stili değiştirilmesi ve diyet gibi yöntemlerle bedene hastalığı yok edecek şekilde denge kazandırılır. Ayurvedik sisteme göre sağlıklı olmak dosha (beden tipi/mizaç), agni (hazım ısısı), dhatu (yedi beden dokusu: lenf, kan, kas, yağ dokusu, kemik, ilik, ersuyu) ve mala (dışkı, üre ve diğer atıklar) arasındaki denge üzerine kuruludur. Fiziksel, zihinsel ve ruhsal bakımdan iyi olmak sağlıklı olmanın unsurlarıdır.

Ayurvedik tıbbın ana kavramlarının başında bedenin “doşa” denilen üç ana tipe ayrılması gelir. Bunlar; Vata, Pitta ve Kapha’dır. Her insanda bu doşa tiplerinden birinin baskın olduğu ve her doşanın özgün bir yaşam şekliyle (beslenme vs.) uyum içinde tam işlevini sürdürdüğü kabul edilir. Ayurvedik hekimler çeşitli teşhis yöntemleriyle kişide hangi doşanın ağır bastığını tespit eder ve o kişiyi doşasına uygun yaşam şekline yönlendirirler.

• Vata, sinir sistemi işlevini harekete geçiren hava
• Pitta, sindirim sistemini düzenleyen ateş
• Kapha, besin maddelerini dolaşım sistemine taşıyan su

Ayurvedik tıpta hastalık teşhisi hastanın gözle, elle muayenesi ve sorgulanması ile sağlanır. Muayene şu standart noktalarda gerçekleştirilir:

• Nabız Teşhisi
• İdrar Teşhisi
• Dışkı (gaita) Teşhisi
• Dil Teşhisi
• Göz Teşhisi
• Deri Teşhisi
• Konuşma ve Ses Teşhisi
• Genel Görünüş Teşhisi

Ayrıca hazım kapasitesi, kişisel alışkanlıklar, bedenin görüntüsü, hastanın direnci de göz önüne alınır. Bunun yanı sıra teşhiste hastalıkla ilgili belirtiler de gözlemlenir ve çeşitli testler uygulanır.

Tedavide doşalardaki dengesizlik giderilmeye çalışılır, bitkisel formüller kullanılır, yemek düzeni ve hayat tarzına doşaların dengeye kavuşması için müdahale edilir ve ruhsal sağlık bakımından psikolojik destek verilir, hüzünlü ruh hali ortadan kaldırılmaya çalışılır.

Kaynak: Wikipedia

The post Ayurveda (Ayurvedik Tıp) Nedir? appeared first on TechWorm.

Genel anlamda MR diye bilinen bu işlem, aslında nükleer manyetik rezonans görüntülemedir. Dokudaki hidrojen atomlarının yoğunluklarına ve hareketlerine göre görüntü oluşturur. MR’da radyasyon kullanılmaz, onun yerine manyetik alanla vücuttaki hidrojen atomlarının çekirdeklerindeki proton uyarılır. Alıcılara ulaşan sinyaller bilgisayar analizleriyle siyah beyaz görüntülere (Perfüzyon görüntülemelerde sonuçlar renklendirilebilir) dönüştürülür. Bu amaçla kullanılan manyetik alan 1 – 1,5 Tesla aralığındadır. Bir kıyaslama yapmak gerekirse, dünyanın manyetik alanı (pusulaların iğnesini kuzeye çeviren manyetik alan) 0,5 Gauss düzeyindedir. 1 Tesla, 10.000 Gauss’a eşittir. Dolayısıyla MR cihazında dünyanın manyetik alan gücünün yaklaşık 25 bin katı bir manyetik alan kullanılır. Bu çok güçlü manyetik alan kontrol altında çalışır. Görüntülerin hepsi dijital ortamda oluşur ve diğer görüntüleme metotlarından çok farklıdır.

Günümüzde MR özellikle yumuşak dokuları görüntülemede kullanılır. Merkezi sinir sistemi (beyin ve omurilik) hastalıklarının teşhisinde, sporcu yaralanmalarında, kas iskelet sistemi, özellikle menisküs, bel fıtığı gibi rahatsızlıkların tespitinin yanı sıra her türlü nörolojik hastalıkların değerlendirmesinde sıkça kullanılmaktadır.

MR görüntülemenin, canlı organizma üzerinde şu ana kadar kanıtlanmış herhangi bir zararı yoktur. Buna gebeler de dahildir; ama yine de organ gelişiminin gerçekleştiği ilk üç ayda MR çekimi önerilmez. Metal etkileşimi olan, vücudunda mıknatıs ya da metal protez taşıyan, kalp pili kullanan, göz içinde yabancı cisim bulunan, ateşli silah yaralanması geçirmiş olan (çoğu uyumsuz metaldir) ya da kalıcı dövme sahibi kişilerin MR cihazına girmeleri sakıncalı kabul edilir (hayati tehlike doğurabilir).

Manyetik rezonans görüntüleme süresi, inceleme yapılan bölgeye, bölge sayısına, konulan ön tanıya göre değişiklik gösterip 15 dk. ile 75 dk. arasında sürebilir. Ayrıca gerek görülürse inceleme esnasında IV (damar içi) yoluyla kontrast madde kullanılarak kontrastlı çekim yapılır.

Manyetik rezonans görüntülemenin, Fonksiyonel MR, Difüzyon-Perfüzyon Ağırlıklı MR, MR Spektroskopi gibi farklı çeşitleri vardır.

Kaynak: https://tr.wikipedia.org

The post Manyetik Rezonans Görüntüleme (MR) Nedir? appeared first on TechWorm.

Sağlığı geliştirmek ve hastalıkları azaltmak için sağlık bilgilerini toplamak, yorumlamak ve kullanmak bu bilim dalının amaçlarındandır.

Epidemiyoloji sözcüğü, Eski Yunan dilinde “epi” (üstüne, üzerine) ve “demos” (halk) ve “logos” (söz-söylev) sözcüklerinden kökenlenir. Sözlük anlamı olarak halk ile igili olmasına rağmen; Mikrobiyolojik epidemiyoloji, hayvan epidemiyolojisi, bitki epidemiyolojisi bilim dalları da bu ismi kullanırlar.

Deneysel epidemiyoloji, iş ve çevre epidemiyolojisi, klinik epidemiyoloji. ayrıca nedensel epidemiyoloji olarak da bir dalı vardır.

Epidemiyolojik araştırmaların temel amaçları: Sağlıkla ilgili olayları tanımlama ve görülme sıklığını ölçmek, hastalık ya da kazaların nedenlerini inceleyen çözümleyici çalışmalar yapmak, uygulanan sağlık hizmetinin veya programlarının etkinliğini ölçme ve değerlendirme çalışmaları yapmaktır.

Epidemiyolojik çalışma insan topluluklarını hedef alır. En sık olarak belli bir zamanda, belli bir bölgedeki topluluk, yaş, cins, meslek gibi alt gruplarla analizler yapılır. Burada amaç pozitif sağlık durumları veya hastalıklarla neden olabilecek belirleyicilerin incelenmesidir.

The post Epidemiyoloji Nedir? appeared first on TechWorm.