Öncelikle BIOS ve UEFI, bilgisayarların başlatılmasını ve donanımların kontrolünü sağlayan yazılımlardır. BIOS, Basit Giriş/Çıkış Sistemi anlamına gelir ve anakart üzerindeki bir çipte bulunur. UEFI ise Birleşik Genişletilebilir Ürün Yazılımı Arayüzü anlamına gelir ve BIOS’un yerini almaya başlayan daha gelişmiş bir sistemdir diyebiliriz.

BIOS/UEFI Farkları Nelerdir?

Temel olarak BIOS ve UEFI mini bir işletim sistemi olarak düşünebilirsiniz ancak aralarında bazı farklar bulunuyor:

• BIOS, 16 bitlik bir işletim sistemi iken, UEFI 32 veya 64 bitlik bir işletim sistemidir.
• BIOS, mavi ekran ve yazılardan oluşan basit bir arayüze sahipken, UEFI daha modern ve grafiksel bir arayüze sahiptir. UEFI’yi mouse ile kontrol edebilirsiniz.
• BIOS, sistemdeki diskleri 2 TB’a kadar listelerken, UEFI GPT adı verilen bir bölümleme sistemi ile 2 TB’dan büyük diskleri de destekler.
• BIOS, işlemci sıcaklığı, fan hızı, depolama alanı gibi temel ayarları yapmanızı sağlarken, UEFI daha fazla seçenek sunar. Örneğin, overclock yapabilir, RAM frekansını arttırabilir veya dâhili ekran kartı ayarlarını değiştirebilirsiniz.

Sonuç olarak BIOS ve UEFI aynı şey değildir. UEFI, BIOS’un yerine geçen daha yeni ve daha gelişmiş bir teknolojidir. Bilgisayarınızda hangisini kullandığınız anakartınıza bağlıdır. Bazı anakartlar hem BIOS hem de UEFI modlarını desteklerken, bazıları sadece birini destekler.

BIOS/UEFI Ekranına Nasıl Girilir?

BIOS veya UEFI ekranına girmek için bilgisayarınızı açarken belirli bir tuşa basmanız gerekir. Bu tuş, laptopunuzun veya anakartınızın marka ve modeline göre değişebilir. Masaüstü bilgisayarlarda genel olarak BIOS veya UEFI ekranına girmek için DEL tuşu kullanılırken, laptoplarda genellikle F2, F10, F12, Del veya Esc tuşları kullanılır. Bilgisayarınız açılırken ekranda hangi tuşun BIOS veya UEFI’ye girmek için kullanıldığını görebilirsiniz. Ancak bu bilgiler ekranda oldukça kısa sürede kalırlar.

Ayrıca Windows 11, Windows 10 ve Windows 8 gibi işletim sistemlerinde BIOS veya UEFI’ye girmek için alternatif bir yöntem de vardır.

Şimdi hazırsanız 2 yöntemde nasıl BIOS veya UEFI ekranına gideceğimizi anlatalım. Ayrıca aşağıdaki videoyu izleyerek bu işlemi uygulamalı olarak öğrenebilirsiniz.

İlk yöntemimizde Windows 11 için; Windows yani Başlat’ı sağ tıklıyoruz ve buradan Ayarları seçiyoruz. Ardından karşımıza çıkan pencereden Kurtarma sekmesini bulup tıklıyoruz. Devamında “Gelişmiş Başlangıç” sekmesinde ki “Şimdi Yeniden Başlat” butonuna tıklıyoruz.  Windows 10 içinse; Windows yani Başlat’ı sağ tıklıyoruz ve buradan Ayarları seçiyoruz. Ardından karşımıza çıkan pencereden Güncelleştirme ve Güvenlik sekmesini bulup tıklıyoruz. Devamında “Kurtarma” sekmesini seçerek “Şimdi Yeniden Başlat” butonuna tıklıyoruz.

Kısa bir süre bekledikten sonra karşımıza mavi bir ekran gelen ve mavi ekran geldiğinde sırasıyla “Sorun Gider”, ardından “Gelişmiş Seçenekler” ve son olarak “UEFI Donanım Yazılımı Ayarları” kısmını seçerek “Yeniden Başlat” diyoruz. Böylece kısa bir süre bekledikten sonra bilgisayarımız BIOS/UEFI ekranı gelecektir. Bu işlemin Windows 8, Windows 10 ve Windows 11 gibi işletim sistemlerinde geçerli olacağını hatırlatalım. Bu ekrandan çıkmak için klavyeden CTRL+ALT+DEL tuş kombinasyonunu kullanmanız yeterli.

(BIOS Ekranından Çıkmak İçin: CTRL+ALT+DEL)

İkinci yöntemimizde ise bilgisayarımızı yeniden başlattığımız anda klavyeden BIOS veya UEFI ekrana gitmek için atanmış olan tuşa üst üste basıyoruz. Az önce değindiğimiz gibi Masaüstü bilgisayarlarda genel olarak DEL tuşu kullanılırken, laptoplarda genellikle F2, F10, F12, DEL veya ESC tuşları kullanılır. Yine bilgisayarınız açılırken ekranda hangi tuşun BIOS veya UEFI’ye girmek için kullanıldığını görebilirsiniz. Ancak bu bilgiler ekranda oldukça kısa sürede kaldığını tekrar belirtelim.

Şimdi bilgisayarımızı yeniden başlatalım ve yeniden başlattıktan hemen sonra klavyeden DEL tuşuna üst üste basalım. Yukarıda açıkladığım gibi her laptop için farklı bir tuş atanmıştır ancak genel olarak birçok masaüstü bilgisayarlarda bu tuş DEL tuşudur.

Ve biraz bekledikten sonra BIOS yani daha doğrusu UEFI ekranımız geldi. Umarım bu bilgiler sizler için faydalı olmuştur. Başka bir yazıda görüşmek üzere kendinize iyi bakın…

BIOS/UEFI Ekranına Hızlı Bir Şekilde Nasıl Girilir?

Bilgisayarınızı açtığınızda, işletim sisteminin yüklenmesinden önce, bilgisayarınızın donanım ayarlarını yönetmek için kullanabileceğiniz bir ekran görürsünüz. Bu ekrana BIOS (Basic Input/Output System) veya UEFI (Unified Extensible Firmware Interface) ekranı denir. BIOS veya UEFI, bilgisayarınızın anakartında bulunan bir yazılımdır ve bilgisayarınızın donanım bileşenleri arasındaki iletişimi sağlar.

BIOS veya UEFI ekranına girmek için, bilgisayarınızı açarken belirli bir tuşa basmanız gerekir. Bu tuş, bilgisayarınızın marka ve modeline göre değişebilir. Genellikle, bu tuş F2, F10, F12, Del veya Esc tuşlarından biridir. Bazı durumlarda, bu tuşa basmadan önce Fn tuşuna da basmanız gerekebilir.

Bilgisayarınızı açtığınızda, ekranda hangi tuşa basmanız gerektiğini gösteren bir mesaj görmeniz gerekir. Örneğin, “Press F2 to enter setup” veya “Press Del to enter BIOS” gibi. Bu mesajı kaçırmamak için, bilgisayarınızı açar açmaz ilgili tuşa hızlı bir şekilde basın. Eğer mesajı göremiyorsanız veya çok hızlı geçiyorsa, bilgisayarınızın kullanım kılavuzuna veya üreticinin web sitesine bakabilirsiniz.

BIOS veya UEFI ekranına girdiğinizde, klavyenizi kullanarak menüler arasında gezinebilir ve istediğiniz ayarları yapabilirsiniz. Örneğin, başlangıç sırasını değiştirebilir, güvenlik seçeneklerini ayarlayabilir veya donanım testleri yapabilirsiniz. Yaptığınız değişiklikleri kaydetmek için F10 tuşuna basabilir veya Save and Exit seçeneğini seçebilirsiniz. Değişiklik yapmadan çıkmak için ise Esc tuşuna basabilir veya Exit without Saving seçeneğini seçebilirsiniz.

BIOS veya UEFI ekranına girmek, bilgisayarınızın performansını ve güvenliğini artırmak için önemli bir işlemdir. Ancak, yanlış bir ayar yaparsanız, bilgisayarınızın çalışmasını bozabilir veya verilerinizi kaybedebilirsiniz. Bu nedenle, BIOS veya UEFI ekranına girmeden önce mutlaka yedek alın ve ne yaptığınızdan emin olun.

Umarım makalem size yardımcı olmuştur. Başka bir şey isterseniz lütfen bana bildirin. 😊

The post BIOS/UEFI Nedir? Farkları Nelerdir? BIOS/UEFI Ekranına Nasıl Girilir? appeared first on TechWorm.

Bir Windows PC‘de BIOS‘a erişmek için, üreticiniz tarafından ayarlanan F10, F2, F12, F1 veya DEL olabilecek BIOS tuşlarına basmalısınız. Bilgisayarınız kendi kendini sınama başlangıcında gücünü çok hızlı bir şekilde geçirirse, BIOS‘a Windows 10‘un gelişmiş başlat menüsü kurtarma ayarlarından da girebilirsiniz. Bilgisayar kullanıcılarının Windows hakkında en çok sevdikleri şeylerden biri, doğrudan seçtiğiniz sistemde kaç seçeneği yapılandırabileceğinizdir.

Bilgisayarınız tam başlatmayı tamamlamadan önce bile, önyükleme sırasını değiştirmek, donanım bileşenlerini etkinleştirmek veya sistem saatini ve tarihini değiştirmek için BIOS yazılımınıza girebilirsiniz. Bilgisayarınızın yaşına bağlı olarak, BIOS’a girmek, eski bilgisayarlarda yenilerine göre birkaç tuş vuruşu daha gerektirebilir. Herhangi bir tuşa basmadan veya herhangi bir ayarı değiştirmeden önce, bilgisayarınızın BIOS‘u ve dizüstü veya masaüstü PC’nizde BIOS‘a nasıl gireceğiniz hakkında bilmeniz gereken her şeyi size anlatacağız.

BIOS Nedir?

Bilgisayarınızın en önemli başlangıç programı olan BIOS veya Temel Giriş/Çıkış Sistemi, sisteminizi başlatmaktan sorumlu yerleşik çekirdek işlemci yazılımıdır.

Tipik olarak bilgisayarınıza bir ana kart yongası olarak yerleştirilmiş olan BIOS, PC işlevsellik eylemi için bir katalizör işlevi görür.

Silinebilir, programlanabilir, salt okunur bir bellek (EPROM) yongası üzerinde programlanan BIOS, güç kaynağı kapatıldığında verileri tutan bu bellek yongasında depolanır. Bilgisayar yeniden açıldığında, BIOS aynı saklanan verileri alır.

BIOS sistemi ayrıca bilgisayarınızın işletim sistemi ile sabit sürücü, klavye, video adaptörü, yazıcı veya fare dahil olmak üzere tüm bağlı aygıtlar arasındaki veri akışını yönetmekten de sorumludur.

Bilgisayarınızı her açtığınızda, BIOS, bağlı aygıtlarınızın doğru çalışıp çalışmadığını ve doğru yerde olup olmadığını belirleyen açılışta kendi kendine test veya POST adlı bir işlemden geçer.

Tüm ekler tahsis edildikten ve OK verildiğinde, bilgisayarınız her zamanki gibi başlatılır ve sizi birkaç saniye içinde yükleme ekranınıza götürür.

BIOS herhangi bir sorun algılarsa, bir hata ekranı belirir veya bir dizi bip kodu duyulur, bu da size bir şeylerin yanlış gittiğini etkili bir şekilde gösterir.

Windows 10’da BIOS’a Nasıl Girilir?

Can sıkıcı bir bilgisayar hatasıyla karşılaştığınızda veya yeni yükseltilmiş bir işlemci için CPU donanımını değiştirmeniz gerektiğinde, bilgisayarınızın BIOS’una erişmeniz gerekir.

Windows 10‘lu dizüstü bilgisayarlar ve PC’ler, hedeflediğiniz sonuçlara ulaşmak için iki kolay yöntem sunarak BIOS’unuza erişmeyi, bunları kontrol etmeyi ve güncellemeyi çok kolaylaştırır. Her iki yöntemi de parçalayalım.

Önyükleme sırasında kısayol tuşunu kullanın.

Hiç fark etmemiş olmanız çok hızlı olabilir, ancak bilgisayarınız başlangıç ekranınızın olabildiğince hızlı yüklenmesini sağlamak için hızlı bir POST sürecinden geçer. Ayrıca, bu sıkı zamanlanmış pencerede, PC’nizin belirlenmiş kısayol tuşuna tıklayarak BIOS’unuza erişebilirsiniz.

Ne yazık ki, farklı bilgisayar markalarının tümü için ortak bir BIOS tuşu bulunmuyor. Örneğin; HP dizüstü bilgisayarlar genellikle F10 veya Esc tuşunu kullanır.

DEL ve F2 tuşları, PC’ler için en popüler BIOS tuşu olma eğilimindedir, ancak markanızın BIOS tuşunun ne olduğundan emin değilseniz, markaya göre aşağıda verdiğimiz yaygın BIOS tuşları listesi yardımcı olabilir.

• Acer: F2 veya DEL.
• ASUS: Tüm bilgisayarlar için F2, anakartlar için F2 veya DEL.
• Dell: F2 veya F12.
• HP: ESC veya F10.
• Lenovo: F2 veya Fn + F2
• Lenovo (Masaüstü): F1
• Lenovo (ThinkPad’ler): + F1 girin.
• MSI: Anakartlar ve PC’ler için DEL
• Microsoft Surface Tabletleri: Sesi açma düğmesini basılı tutun.
• Origin PC: F2
• Samsung: F2
• Sony: F1, F2 veya F3
• Toshiba: F2

Bilgisayarınız açılırken atanmış BIOS kısayol tuşuna basmak, aradığınız BIOS kurulum yardımcı programı ekranını getirmelidir.

Örneğin, bir HP Pavilion, HP EliteBook, HP Stream, HP OMEN, HP ENVY ve daha fazlasında, bilgisayarınızın durumu görüntülenirken F10 tuşuna basmak sizi BIOS kurulum ekranına götürecektir.

Bazı üreticiler kısayol tuşlarına tekrar tekrar basılmasını gerektirir ve bazıları kısayol tuşuna ek olarak başka bir düğmeye basılmasını gerektirir. Kendinizi en doğru bilgilerle en iyi şekilde donatmak için bilgisayarınızın kullanım kılavuzuna veya üreticinin web sitesine bakınmanızı tavsiye ediyoruz.

Bilgisayarlarda BIOS Tuşları Nelerdir?

The post Bilgisayarlarda BIOS Tuşları Nelerdir? appeared first on TechWorm.

I- Yöntem: BIOS Sürümü Nasıl Öğrenilir?

Sisteminizde hangi BIOS sürümünün kurulu olduğunu bilmek istiyorsanız, Microsoft’un “Sistem Bilgileri” aracını kullanarak öğrenebilirsiniz. Bunun için;

Öncelikle klavyenizden “Windows+R” tuşlarına aynı anda basın ve aşağıdaki gibi açılan küçük panele “msinfo32” yazıp ENTER’a basın.

Karşınıza aşağıdaki gibi bir pencere gelecektir. Sistem Özeti >>> BIOS Sürümü/Tarihi yazan kısmın karşısında BIOS Sürümünüz yazacaktır.

II- Yöntem: BIOS Sürümü Nasıl Öğrenilir?

CPU-Z programını kurup çalışıtırarak BIOS sürümünü kontrol edebilirsiniz. CPU-Z programını nereden indirebilirim? Pogramı burayı (tıkla) klikleyerek bilgisayarınıza indirip kurun. Program oldukça küçük boyutta ve çok fazla işlem gerektirmeden kurulmaktadır. Programı kurduktan sonra Mainboard >>> BIOS kısmına gelerek Brand (Marka), Version (Versiyon/Sürüm) ve Date (Tarih) bilgilerini öğrenebilirsiniz.

III- Yöntem: BIOS Sürümü Nasıl Öğrenilir?

Bu yöntemde ise systeminfo komutunu kullanarak BIOS Sürümünü öğreneceğiz. Bunun için başlat ekranında arama kısmına cmd yazıp ENTER yapıyoruz veya üstte açılan Komut İstemi kısmını klikliyoruz.

Ardından açılan siyah pencere ekranına systeminfo yazıp ENTER yapıyoruz. Kısa bir beklemenin ardından BIOS Version yazan kısmın karşısında BIOS Sürüm bilgileri gelecektir.

IV- Yöntem: BIOS Sürümü Nasıl Öğrenilir?

Bu yöntemde ise bilgisayar ilk açıldığında BIOS ekranına gidilerek öğrenebilir. Ancak bazı bilgisayar modelleri için BIOS ekranına ulaşmak için farklı tuşlar kullanılabilir. Genellikle bilgisayar ilk açıldığında BIOS ekranına ulaşmak kullanılacak tuş ekranda kısa süreliğine belirecektir.

Daha çok sistem başlatılırken açılış sırasında “Del” veya “F2” tuşlarına üst üste basarak BIOS ekranına girebilirsiniz. BIOS ekranında BIOS versiyon bilgileri yer almaktadır.

The post BIOS Sürümü Nasıl Öğrenilir? appeared first on TechWorm.

• Hangi aygıtların, hangi sıraya göre okunması gerektiğini,
• Hangi kartların çalıştırılıp çalıştırılamayacağını,
• Hangi aygıta ne kadar gerilim verilmesi gerektiği gibi konularla birlikte birçok uygulamayı yapabilen bir parçadır.

BIOS, Basic Input – Output System (temel giriş çıkış sistemi)in kısaltılmışıdır.

Teknik olarak baktığımız zaman BIOS’lar, EEPROM (Electrically Erasable Programmable Read-Only Memory- Elektriksel olarak silinip programlanabilen sadece okunabilen bellek) olarak adlandırdığımız hafıza entegrelerinin üstüne ana kart ile uyumlu çalışabilecek şekilde çeşitli yazılımların monte edilmesi sonucu oluşur. Bu yüzden BIOS’ların boyutları çok büyük değildir. Ancak yeni nesil ana kartlarda yönetilmesi gereken işlemlerin çoğalmasından dolayı daha büyük boyutlara sahip BIOS’lara ihtiyaç duyulmaktadır. Bunun için bu tipteki BIOS’lar için flash bellek entegreleri günümüzde sıkça kullanılmaktadır. Bu entegrelerin en büyük özelliği elektriksel sinyaller ile hafıza üzerinde değişiklik yapılabilmesidir.

BIOS ve BIOS Pili

ROM (Read Only Memory- Sadece Okunabilir Bellek) olarak kullanılan bölümlerinde, firmalar tarafından yüklenen ve özel müdahale haricinde içindeki bilgileri silinemeyen bir yapıya sahiptir. Örneğin, BIOS menüsünü açtığımız zaman karşımıza gelen menü veya yazılar ROM bellekte saklandığı için sabittir ve silinemez fakat bu menülerin içindeki ayarlar BIOS’un farklı bir bölgesindeki kısımları etkilediği için buralarda değişiklikler yapılabilmektedir.

BIOS hafızasındaki bilgiler elektrik gittiği zaman bile silinmez. Aslında flash bellek yapısında olmasına rağmen BIOS içindeki bilgileri koruyan bir pil bulunmaktadır. Bu pil çıkarıldığında veya BIOS bilgileri reset işlemi gerçekleştirildiğinde, kalıcı bölge ROM haricindeki veriler tekrar fabrika çıkış ayarlarına döndürülmektedir.

Post’un Çalışması

Güç düğmesine basıldıktan sonra BIOS’un bilgisayarı sınadığı bir ekran karşımıza gelir. Bu ekrana POST ekranı deriz. POST ekranında işlemcimizin hızı, bellek miktarı ve veri saklama cihazları gibi bilgiler karşımıza gelir. Tam bu esnada, ekranın altında .Press DEL to Enter Setup (Setup Ekranına Girmek İçin DEL Tuşuna Basınız.). ifadesi belirir.

Setup ekranı ile BIOS üzerindeki ayarları değiştirebiliriz.

Bazı güncel ana kartlarda POST ekranı yerine kendi markalarını gösteren tam ekran logolar yer alır. Bu logoların arka planında bizim klasik işlemler devam eder. Fakat bu görüntü yerine ana kart üreticileri göze hitap eden logolar sunmayı tercih edebilir. Böyle bir durumda TAB tuşuna basarak bu logoyu atlatıp klasik POST ekranına dönebilirsiniz. Farklı ana kart üreticilerinde BIOS’a girmek için gereken tuş kombinasyonu farklı olabilir. Genelde DEL tuşunu kullanılırken bazı ana kartlarda F1 veya F2 tuşları kullanılabilir. BIOS’a girmek için kullanacağınız tuş(lar) POST ekranında belirtilir.

BIOS’ta Yapılan Değişiklikler

BIOS, ROM içerisinde bulunan bir yazılımdır. ROM ise sadece okunabilir bir bellek olduğu için hiçbir değişiklik kaydedilemez. Bu yüzden BIOS üzerinde yaptığımız değişikliklerin bir yere kaydedilmesi gerekir. BIOS’ta ayarları değiştirdiğimizde bu ayarlar CMOS (Complenmentary Metal Oxide Semiconductor – Eşlenik Metal Oksit Yarıiletken) denilen bir bellek çeşidine kaydedilir. Bir pil ile CMOS sürekli beslenir ve kaydedilen ayarların burada sürekli kalması sağlanır.

BIOS Çeşitleri

Her ana kart, üzerinde bulunan bileşenleri düzgün çalıştırabilmek için genellikle üreticisine has bir BIOS yazılımına sahiptir. BIOS menüsünün yapısı ve seçeneklerinin adlandırılması, üreticiden üreticiye farklılıklar gösterebilir. Hatta birbirinin devamı olan iki ana kartın BIOS menüsü arasında da büyük ya da küçük farklılıklar olabilmektedir.

The post BIOS Nedir? Ne İşe Yarar? Görevleri Nelerdir? appeared first on TechWorm.

BIOS ana kartın özelliklerini yönetebilmemiz, kullanabilmemiz ve diğer donanımlar arasında bir bağ kurmamıza yarar. Sadece burada olmasından dolayı burada kalıcıdır. Kalıcı olmasının sebebi ise her defasında bilgisayarı açtığımızda BIOS’ un işlem yapmasıdır. İşlem sistemimiz ve diğer donanımlar arasında bir bağ kurmamıza yarar. BIOS bir yazılım olduğundan, ana kartın dengeli ve performanslı çalışması için kullanıcılara ayar yapma olanağı sağlar.

BIOS donanımların çalışması için gereken parametreleri, kullandığımız işletim sistemine aktaran, küçük bir işletim sistemidir. Farklı farklı markaların ürettiği BIOS vardır. Örneğin; AWARD, AMI VE PHOENİX gibi. Bazı ana kartlarda Phoenix BIOS ile AWARD BIOS birleşerek ikisinin ortak ürünü olan BIOS kullanılmaya başlandı.

The post BIOS Nedir? BIOS’un Görevi Nedir? appeared first on TechWorm.

BIOS bilgisayarın çalışması için gerekli en temel sistemlerden birisidir. Anakartımızın özelliklerini ve üzerinde bulundurduğu donanımları kullanmış olduğumuz  işletim sistemine aktaran bir sistemdir. Bilgisayar  normal bir çalışma anında yapacaklarını çalışan bir çok sistem sayesinde yapar ancak ilk açılış sırasında bu sistemler çalışmadığı için bilgisayarın yapması gereken işler BIOS sayesinde sırası ile  yapılır.Çok basit işler yapıyor olsa da BIOS taki ufak  bir aksamadan dolayı bilgisayarımız çalışmayabilir.

Bilgisayarın açılış ekranında F2,F10 ve DELETE tuşlarıyla BIOS ayarlarına girebiliriz. Burada bilgisayarın  saat  tarih dil ön yükleme  vb ayarlarını değiştirebilir ve ayarlayabiliriz.

The post BIOS Nedir? Ne İşe Yarar? appeared first on TechWorm.

BIOS, işletim sistemiyle donanım arasındaki bütün bağımsız sürücü programlarını yönetir. Donanım üreticileri, sürücüleri her işletim sistemine özgü olarak verir. İşletim sistemleri farklı yapılardaki PC’lerde çalışabilir (Windows Mac’te, Mac Windows’ta), ancak farklı donanımları işletim sistemine tanıtan BIOS’dur. Bellekte çalışan bir arabirimdir ki, işletim sistemi ile donanım arasındaki, sürücüler toplamını içeren yazılımdır. Bir kısmı ROM denilen bellek çiplerine yüklüdür. Bios’un üç kaynağı vardır:

1. Anakarttaki ROM (read only memory: salt okunur bellek) çipi: klavye, disket sürücü, sabit sürücü, seri port ve paralel portların sürücüleri),
2. Adaptör kartındaki ROM,
3. Diskten yüklenen sürücüler.

Anakarttaki BIOS sistemi çalıştıran ilk sürücü yazılımıdır. BİOS bütün sürücüleri içermez, birçok ek kart takıldığında bunların içindeki ROM’un kodunu okuyarak işletim sistemi açılmadan önce sürücüyü yükler. BIOS’la CMOS RAM karıştırılmamalıdır. Anakart biosu bir çipte sabittir. CMOS RAM denilen ve pille çalışan ve anakartta ayrıca bulunan RTC/NVRAM sayısal bir saat çipidir.

“BIOS setup“‘a girmek için PC’yi açtıktan sonra ekranda ilk görünen ve belleği saydıran ve BIOS bilgisini görüntüleyen ekrandayken F takımından bir tuşa basıldığında “BIOS setup“‘a girilir. Burada fabrika ayarları önceden kuruludur, bu ayarlar değiştirilirse, değişiklik CMOS RAM’a işlenir ve her açılışta bios bu bilgileri okuyarak açılışı yönlendirir. BIOS şu işlevlere sahiptir:

Bütün anakartlarda ROM BIOS yazılımı yüklü bir çip vardır, ilk açılışta POST (power on self test) ekrana gelir: işlemci, bellek, çip seti, video adaptörü, disk denetleyicileri, disk sürücüleri, klavye temel bileşenlerinin test edilmesidir. Sürücü yükleme hataları burada belli olur. Mesela MBR’de hata varsa, DISK BOOT FAILURE, açılış sektörünü bulamadım diye uyarır. BIOS Setup: Sistem ayarları ekranıdır. Açılış yükleyicisi: Disk sürücüleri okuyan ve geçerli bir ana açılış sektörüne bağlanan yükleyici. Bu sektörde işletim sisteminin temel dosyaları bulunur. İşletim sistemleri, açılış yükleyicisindeki temel dosyaları genellikle MBR’ye yazarlar. Linux’un açılış yükleyicisi olarak kullandığı programlardan GRUB, başka platformların açılış yükleyicisini de okutabilir. Salt okunurdur yani üzerine yazılamaz, ROM kalıcı belleği, güç kesilse bile silinmez, açılış yönergelerini depolar. Sıkça sanıldığı gibi ROM VE RAM zıt anlamlı değildir. Ekran sürücüleri diskten yüklenmez, ROM’dadır, çünkü PC açılırken sürücüler yüklenmemişse ekran görünmez, klavye çalışmaz ve hiçbir sisteme girilemez.

ROM çipleri dört çeşittir: ROM (salt okunur), PROM, (programlanabilir), EPROM (silinebilir), EEPROM (Flash ROM, elektrikle silinebilir). Son teknikte kullanılan Flash ROM’ların özelliği çipin karttan çıkarılmadan, hatta bilgisayar kasası açılmadan progamlanabilmesidir. Güncellenmiş ROM’un anakart üreticisinin sitesinden indirilerek yüklenmesi BIOS terfii için yeterlidir. AMI, Award, Phoenix gibi büyük bios üreticileri tanınmıştır ve birçok OEM bağımsız olarak kendi ROM’larını üretmektedir.

Kaynak: https://tr.wikipedia.org/wiki/BIOS

The post BIOS Nedir? appeared first on TechWorm.