Uzay boşluğunda öylece duran Güneş’te sönmek bilmeyen bir yanma, yangın veya ateş olayı mı var?

Çoğu insan, belki de bilim insanlarının bu olayı yeterince iyi anlatamamasından dolayı (iğneyi birazda kendimize batıralım), Güneş’in gezegenimizde bildiğimiz ateşe benzer biçimde “yanarak” enerji ürettiğini düşünüyor.

Eğer bu şekilde bir fikniniz varsa tamamen yanıldınız! Ateş dediğimiz şey, herhangi bir bileşiğin oksijen atomu ile reaksiyona girmesi sonucunda oluşur. Yani kimyasal bir reaksiyondur. Yanıcı gazların, havada bulunan oksijen atomu ile temas etmeleri halinde bu kimyasal reaksiyon gerçekleşir. Yani ateşin ortaya çıkabilmesi için kesinlikle oksijene ihtiyaç var.

Oysaki Güneşte oksijen yok!

Güneş, %73’ü Hidrojen, %25’i Helyum ve diğer elementlerden (gazlardan) oluşuyor. Güneş, kimyasal reaksiyonlar sonucunda değil, nükleer füzyon reaksiyonlar sonucunda ısı ve ışık açığa çıkarır. Devasa büyüklükte nükleer bir reaktör olan Güneş, içinde bulundurduğu Hidrojen atomlarını, çekirdeğinde oluşturduğu nükleer füzyon reaksiyonları sonucunda Helyum’a dönüştürmeye başlar. Bu süreç sonucunda ortaya helyum, ısı ve ışığın açığa çıkmasına neden olur. Bu görünürde bir parlama olayına neden olur.

Güneş’in parlamasını sağlayan şey, “çok ağır” olmasıdır. O kadar ağırdır ki, merkezinde bulunan atomlar bu ağırlığın basıncına dayanamayarak birbirleriyle birleşmeye başlarlar. Dolayısıyla, Güneş’i söndürmek için üzerine su dökmek veya Güneş’i kaldırıp komple suya atmak (biraz saçama ama) onu söndüremez. Tam aksine, üzerine döktüğünüz su Güneş’in yüksek kütle çekimi tarafından çekilip kendi kütlesine eklenir. Bu “su”, merkez bölgesindeki basıncı artırır ve yıldızımızın daha fazla parlamasını sağlar. Yani Güneş, eklediğiniz o suyu da yakıt olarak kullanır.

Güneşin merkezinde bulunan nükleer çekirdek reaksiyonları, geçen her saniye yaklaşık dört milyon ton enerji açığa çıkarır. Peki bu işin bir sonu var mı? Bitecek mi bu reaksiyonlar?

Maalesef her güzel şeyin bir sonu var. Ancak önümüzdeki beş milyar yıl boyunca endişe edecek bir şey yok. Keyifle dünya üzerinde takılabilirsiniz.

Sonuç: “Güneşte ateş yoktur.”

The post Güneşte Ateş, Yangın vs. Yok! Neden mi? | Yazıyı Okuyun! appeared first on TechWorm.

Uzayda Oksijen Olmadığı Halde Güneş Nasıl Yanıyor?

Yanma reaksiyonları kimyasal bir bileşiğin oksijen atomu ile reaksiyona girmesi sonucunda gerçekleşir. Yanma olayları sonucunda ısı ortaya çıkar. Yanma tepkimelerinde oksijen kullanıldığından kimyasal bir olaydır. Yapısında karbon ve hidrojen bulunduran organik maddeler (hidrokarbonlar) ve yapısında karbon, hidrojen ve oksijen bulunduran organik maddeler yandıklarında karbondioksit ve su oluşur. Kısaca özetlersek; kimyasal yanma reaksiyonları kimyasal bir bileşiğin oksijen atomu ile reaksiyona girmesi sonucunda gerçekleşir. Ateş kimyasal bir reaksiyondur. Yanıcı gazların havada bulunan oksijen moleküllerine temas etmesi bir reaksiyon başlatır bu reaksiyon sonucu ateş oluşur. Kısacası ateşin oluşması için oksijene ihtiyacı vardır.

Oysaki Güneş’te gerçekleşen reaksiyon kimyasal değil nükleerdir (radyoaktif), dolayısıyla bu reaksiyonu yanma olarak nitelendirmek doğru olmayacaktır. Güneş’in yapısında %75 oranında bulunan Hidrojen (H) elementinin radyoaktif tepkimesi sonucunda ısı ve ışık yayar. Biraz daha detaya gelecek olursak Hidrojen (H) elementi çekirdekleri birleşirse çekirdek tepkimeye girdiği için bu olaya radyoaktif tepkime denir. Bu sırada ortaya Helyum (He) atomu ve enerji çıkar ve kütle kaybı meydana gelir. Kaybedilen kütle enerji olarak açığa çıkar. Kaybedilen kütlenin ne kadar enerjiye dönüştüğü ise Albert Einstein’ın ünlü formülü E = m x c² ile hesaplanır. Bu bir birleşme/kaynaşma yani füzyon reaksiyonudur. Güneş üzerinde bu olay milyarlarca yıldır doğal olarak gerçekleşmektedir. Güneş yıldızı “yanar” ifadesi büyük bir kavram yanılgısıdır. Güneş’te gerçekleşen olay yanma değil büyük bir radyoaktif reaksiyon’dur.

The post Uzayda Oksijen Olmadığı Halde Güneş Nasıl Yanıyor? appeared first on TechWorm.

Dünya’ya en yakın yıldız Güneş‘tir. Güneş Sistemi’nin merkezinde yer alan Güneş, Dünya’dan 8 ışık dakikası (yaklaşık 149.6 milyon km) uzaklıkta olup tek başına Güneş Sistemi kütlesinin % 99,8’ini oluşturur. Geri kalan kütle Güneş’in çevresinde dönen gezegenler, asteroitler, gök taşları, kuyruklu yıldızlar ve kozmik tozlardan oluşur. Gün ışığı şeklinde Güneş’ten yayılan enerji, fotosentez yoluyla Dünya üzerindeki hayatın hemen hemen tamamının var olmasını sağlar ve Dünya’nın iklimi ile hava durumunun üzerinde önemli etkilerde bulunur.

Güneş’ten sonra Dünya’ya en yakın yıldız Proxima Centauri’dir. Proxima Centauri, Erboğa Takımyıldızı bölgesinde G-bulutu içinde Güneş’ten 4,24 ışık yılı uzaklıkta bulunan bir kırmızı cücedir. 1915 yılında Güney Afrika’daki Union Rasathanesi‘nin müdürü İskoçyalı astronom Robert Innes tarafından keşfedilmiştir. Proxima Centauri 11,05 kadirle çıplak gözle göremeyecek kadar sönük olmasına rağmen bilinen Dünya’ya ve Güneş‘e en yakın yıldızdır. Yıldızın yakınlığından dolayı Dünya’ya olan uzaklığı ve açısal çapı direkt olarak ölçülebilir. Proxima Centauri‘nin kütlesi yaklaşık bir Güneş kütlesi‘nin sekiz de biri olup ortalama yoğunluğu Güneş’ten yaklaşık 33 defa daha fazladır. Çok düşük parlaklığa sahip olmasına rağmen Proxima, parıltılı yıldızlar sınıfına girer, çünkü manyetik aktivitesi nedeniyle rastgele parlaklığında artmalar meydana gelir. Yıldızın içindeki konveksiyon sebebiyle ortaya çıkan manyetik alan, patlamalar ve püskürtmeler ortaya çıkarır.

Dünyaya En Yakın Yıldız Hangisidir?

1- Güneş: 0 Işık Yılı (150 milyon km)

2- Proxima Centauri: 4.24 Işık Yılı

3- Alfa Centauri A ve Alfa Centauri B: 4.36 Işık Yılı

4- Barnard Yıldızı: 5.96 Işık Yılı

5- Wolf 359: 7.78 Işık Yılı

6- Lalande 21185: 8.29 Işık Yılı

7- Sirius A ve Sirius B: 8.58 Işık Yılı

8- Luyten 726-8 A ve Luyten 726-8 B: 8.73 Işık Yılı

9- Ross 154: 9.68 Işık Yılı

10- Ross 248: 10.32 Işık Yılı

The post Dünyaya En Yakın Yıldız Hangisidir? appeared first on TechWorm.

Med Cezir (Gelgit) Nedir? Ay ve Güneş’in yer yuvarlağı üzerindeki çekim güçleri sebebiyle deniz yüzünde, özellikle ana denizlerde su düzeyinin alçalması, kabarması olayı, metcezir

Galileo 1632’de yayımladığı “Gelgit Üzerine Diyalog” (Dialogue Concerning the Two Chief World Systems-Dialogue on the Tides) kitabında gelgit için “Denizdeki suların, Dünya’nın Güneş etrafında dönmesi sonucu savrulmasıdır.” diyerek yanılgıya düşmüştür. Gelgitin kütleçekim kuvveti sonucu oluştuğu 1687’de Newton’ın Principia eserinde açıklanmıştır. 18.yüzyılda su yüksekliğini hesaplayacak tablolar geliştirilmiştir. Günümüzde ise su yüksekliği, akıntılar, gelgitin oluşacağı zaman bilgisayarlarla hesaplanmaktadır.

Ay yerküre etrafında dönerken yerkürenin bir yüzü Ay’a daima daha yakındır. Bu durumda Ay’a yakın yerdeki sular ay tarafından kendine doğru çekilirler. Bu arada kabaran suların arkasında bulunan boşlukları yanlardan gelen sular doldurur. Böylece Dünya’nın Ay’a bakan yüzeyinde sular yükselirken, diğer yerlerde alçalır. Bu yükselme ve alçalma birbirini devamlı izler.

Dünya yüzeyinde Ay’ın (veya Güneş’in) çekim alanı farkı, gelgit oluşturan güç olarak bilinir. Bu gelgit hareketini oluşturan temel mekanizmadır ve günde iki yüksek gelgite neden olan iki eşit-potansiyel gelgit tümseğini açıklamaktadır.

Gelgit olayını etkileyen bir diğer faktörde güneştir. Ay, Dünya ile Güneş arasındayken güneş etkisi çok; Ay Güneşe göre 90 derece farklı tarafta ise güneş etkisi azdır. Gelgit olayı ilk ve ikinci dördün evrelerinde en düşük, yeni ay ve dolunay evrelerinde en büyük değeri alır. Bir yerde sular kabarırken Ay, o yer için gökyüzünün en yüksek noktasındadır.

Herhangi bir yerde gelgit olayı her gün aynı saatte olmaz. Bir önceki günden 50 dakika daha geç oluşur. Buna Liman Gecikmesi denir.Nedeni ise Güneş günü ile Ay günü arasındaki 50 dakikalık farktır.Bir meridyen Ayın karşısına geldikten sonra dünya dönerek aynı alana 24 saatte gelir, fakat bu sırada Ay dünya çevresindeki yörüngesinde döndüğü için biraz ilerlemişdir, 50 dakika sonra meridyen yeniden ay karşısına gelir.Böylece Ay günü 24saat 50 dakika olur.

Gelgit olayındaki sürtünmelerden dolayı yerkürenin kendi etrafındaki dönme hızı azalır. Böylece günler yavaş yavaş uzar. Gelgit olayındaki sürtünme Dünya’nın dönme hızında yavaşlamaya neden olurken, Ay’ın da her yüzyıl Dünya’dan 3,8 cm uzaklaşmasına neden olur.

Kurumsal çalışmalar ve gözlemler, kabarma ve alçalmaların sıfır olduğu noktaların bulunduğunu ortaya çıkarmıştır; kabarma ve alçalmalar bu noktalar çevresinde (saat yönünde ya da ters yönde) döner. Akdeniz, Karadeniz ve Baltık Denizi gibi, neredeyse tamamen kapalı denizlerde, doğrudan yerel gelgit kuvvetlerinin etkisiyle bir duran dalga oluşur. Bu denizlerde gelgit genliği oldukça küçüktür (santimetre ölçeğindedir). Açık okyanuslarda genellikle bir metreden azdır. Körfezlerde ve bunlara bitişik denizlerde genlik çok daha büyük olabilir. Çünkü gelgit dalgası kıta sahanlığının sığ sularına girince, ilerleme hızı yavaşlar ve enerji küçük bir hacimde biriktiği için gelgit yükselme ve alçalmaları büyük boyutlara ulaşabilir.

Med Cezir (Gelgit) Türleri

1-Günlük gelgit (diurnal tide)

2-Yarı-günlük gelgit (semi-diurnal tide)

3-Karışık gelgit (mixed tide)

Günlük gelgit; genelde tropik bölgelerde görülen, bir Ay gününde bir yükselme ve bir alçalma şeklinde oluşan gelgit türüdür.

Yarı-günlük gelgit; genellikle Kuzey Avrupa kıyılarında görülen, iki yükselme ve iki alçalma şeklinde oluşan gelgit olayıdır.

Karışık gelgit ise; genellikle Kuzey Amerika kıyıları ve Avustralya kıyılarında görülen, iki yükselme ve iki alçalma ile bütünleşik şekilde oluşan gelgit olayına verilen isimdir.

The post Med Cezir (Gelgit) Nedir? appeared first on TechWorm.