Bilgi

Bilgisayar Virüsü Nedir? Çeşitleri Nelerdir?


Bir programın içine, kendi program kodlarını ekleyen ve çalıştırıldığı yerdeki uygun programlara da bulaşarak çoğalan, girdiği sistem ve dosyalara zarar veren program yada kod parçacıklarına virüs denir.

Biyolojik virüslerin başka canlılara bulaşma yolu ile çoğalma benzeşmesinden çıkılarak bu zararlı program parçacıklarına virüs ismi verilmiştir. Bir programın virüs olabilmesi için, kendisini izinsiz olarak başka programlara ekleyerek çoğalan bir işleve sahip olması gerekir. Bilgisayar virüsleri sadece program kodları ile sisteme bulaştıkları için canlılara biyolojik olarak bulaşamazlar.

Virus terimi ilk olarak 1984’te Fred Cohen tarafından hazırlanan Experiments with Computer Viruses (Bilgisayar Virüsleri ile Deney) adlı tez çalışmasında kullanılmış ve terimin Len Adleman ile birlikte türetildiği belirtilmiştir. Ancak daha 1972’lerde David Gerrold’e ait When H.A.R.L.I.E Was One adlı bir bilim-kurgu romanında, biyolojik virüsler gibi çalışan VIRUS adlı hayali bir bilgisayar programdan bahsedilmiş . Yine bilgisayar virüsü terimi, Chris Claremont’in yazdığı ve 1982 yılında basılmış Uncanny X-Men adlı çizgi romanda geçmiş . Dolayısıyla Cohen’in virüs tanımlaması akademik olarak ilk kez kullanılsa da terim çok önceden türetilmişti.

Elk Cloner adlı bir program ilk bilgisayar virüsü olarak tanımlanmıştır. Rich Skrenta tarafından 1982 yılında yazılan virüs Apple DOS 3.3 işletim sistemine bulaşıp disketler vasıtasıyla yayılmıştır. Bir lise öğrencisi tarafından hazırlanıp şaka olarak oyun dosyaları içerisine gizlenmişti. Oyun, 50. çalıştırmada virüs gönderiliyor ve sonrasında boş bir ekranda Elk Cloner adlı virüs hakkında bir şiir gösterilererek görevini tamamlıyordu.

İlk PC (Kişisel Bilgisayar) virüsü Brain adında bir boot virüsü idi ve 1986 yılında Pakistan’ın Lahore şehrinde çalışan Basit ve Amjad Farooq Alvi isimli iki kardeş tarafından yazılmıştı. Kardeşler virüsü , resmi olarak, yazdıkları yazılımın korsan kopyalarını engellemeye yönelik hazırlamışlardı. Ancak analizciler bir tür Brain değişkeni (varyant) olan Ashar virüsünün , kodlar incelendiğinde aslında Brain’den önce oluşturulduğunu iddia etmekteler. 1990’ların ikinci yarısından itibaren makro virüsleri yaygınlaşmıştır.

Bazı virüsler; uygulamalara zarar vermek, dosyaları silmek ve sabit diski yeniden formatlamak gibi çeşitli şekillerde bilgisayara zarar vermek amacıyla programlanmışlardır. Bazıları zarar vermektense , sadece sistem içinde çoğalmayı ve metin, resim ya da video mesajları göstererek fark edilmeyi tercih ederler. Bu zararsızmış gibi gözüken virusler kulanıcı için problem oluşturabilir. Bilgisayar hafızasını işgal ederek makineyi yavaşlatabilir, sistemin kararsız davranmasına hatta çökmesine neden olabilirler. Sonuç olarak birçok virüs, hata kaynağıdır ve bu hatalar sistem çökmelerine ve veri kaybına neden olabilir.

Peki bu bilgisayar virüsleri nasıl bulaşır? Virüsün bulaşması için, virüs kodunun sistemde bir şekilde çalışır hale gelmesi gerekir. Virüsleri, bulaşma şekline göre sınıflarsak;

Dosyalara bulaşan virüsler: Bu virüslerin büyük bir kısmı çalıştırılabilen (EXE, COM uzantılı) dosyalara bulaşır. Virüs, kodlarını genellikle dosya kodlarının sonuna ekler. Dosyaya eklenen kodlar dosyanın boyutunu değiştirir (Bazı virüsler, dosya içindeki boş yerlere yazarak, dosya boyutunun değişmesini de engeller; chernobyl gibi). Dosya çalıştırıldığında virüste kendi kodlarını çalıştırırarak zarar verecek eylemlerine başlar. SYS, DRV, BIN, OVL, OVY uzantılı dosyalara bulaşan virüsler de vardır. Bazı virüsler ise yerleştikleri yerde uykuda kalarak hiçbir faaliyette bulunmaz. Virüsün aktif olacağı bir tarih vardır. Bilgisayarın sistem tarihi ile virüsün tarihi aynı güne isabet ettiğinde zarar verme işlemine başlar.

(Örneğin CIH chernobyl virüsü 1998 de Tayvan’da çok yaygın olarak bulundu. Virüsü yazan kişi, yerel bir internet konferansında virüsü faydalı bir program diye gönderdi. Bir hafta içinde virüs, birçok ülkede bulundu. CIH virüsü, Windows95 ve Windows98 executable yani .exe uzantılı dosyalara bulaşır. Virüslü bir .exe dosyası çalıştırılıp virüs hafızada aktif olduğu zaman sistemde çalıştırılan diğer WIN95/98 .exe dosyalarına bulaşmaya çalışır. Disket, CD-ROM, internetten çekilen veya e-postanızda size gönderilen bir .exe dosyası virüslü ise ve bu .exe dosyasını çalıştırırsanız size bulaşır. Virüs sisteme yerleşdikten sonra 26 nisanda aktif hale gelerek flash bios programını siler ve bilgisayarı açılamaz hale getirir.)

Boot sektörü virüsleri: Boot sektör, sabit diske ait tüm bilgilerin saklandığı ve bir program vasıtası ile işletim sisteminin başlatılmasını sağlayan yerdir. Boot sektörde, diskin formatı ve depolanmış verilerin bilgileriyle DOS’un sistem dosyalarını yükleyen boot programları bulunur. Disketin de boot sektörü vardır. Bir boot virüsü boot dosyalarına bulaştığında, bu disk veya disketten bilgisayar açılmaya çalışıldığında ya açılış dosyalarını bozarak bilgisayarın açılmasına engel olur yada açılışta sistemin belleğine kopyalayarak her çalışan programa bulaşma imkanını elde eder. Sabit diskin ilk fiziksel sektörlerinde diskin Master Boot Record’u (MBR-Ana Boot Kaydı-) ve Partition (Bölüm) Tablosu vardır. Diskin MBR ‘sinin içindeki Master Boot Programı partition tablosundaki değerleri okur ve boot edilebilir partition’ın başlangıç yerini öğrenir. Sisteme o adrese git ve bulunduğun ilk program kodunu çalıştır komutunu gönderir. Bu virüslere Master Boot Record Virüsleri denir.

Multi-Partite Virüsler: Boot Sektörü virüsleri ile Master Boot Record virüslerinin bileşimidir. Hem MBR’a hemde boot sektöre bulaşır ve çalıştırılabilir dosyaları bozarak yayılırlar. (Örnek; Polyboot.B ve AntiEXE…)

Ağ Virüsleri: Mevcut yerel ağ yada internet üzerinden paylaşılan klasör, sürücü ve açık port vb. hedefleri kullanarak bulaşır. Yerleştiği açık sistemden ağdaki diğer sistemlere yayılmaya, ağı meşgul tutarak yavaş çalışmasına neden olur. (Örnek: Nimda, SQQLSlammer…)

Makro Virüsleri: Microsoft Word, Microsoft Excel ve Microsoft Access gibi office programlarına daha işlevsellik katmak için bir programlama dili yardımıyla makro hazırlanıp bir düğme, kısayol vb. aracılığıyla ile çalıştırılabilir. Makrolar belge ile taşındığı için belge açıldığında virüsün makro kodu çalışmaya başlar. Günümüzde e-posta ile gönderilen sunu, belge, elektronik tablo ekli dosyalar vasıtasıyla daha çok yayılma ortamı bulmuştur (örnek;Melisa).

Amerika Birleşik Devletleri’nde virüs oluşturmak ve yaymak bir bilgisayar suçudur ve federal suçlar kapsamına girmektedir. 1986 tarihli “The Electronic Privacy Act” yasası bilgisayarların kötü amaçlı ve hileli bir şekilde kullanımına karşı çıkartılan en dikkate değer yasadır. Avrupa ise 1991 yılında “Computer Misuse Act” adında bir yasa çıkartmıştır. Bu yasada da bilgisayar virüsü oluşturmak ya da bilerek dağıtmak suç olarak kabul edilmiştir.

Ülkemizde de bilişim suçu kavramı Türk Ceza Hukukuna ilk defa 1991 yılında 3756 sayılı Kanunla girmiş. Günümüzde; TCK’nın 525.maddesinin (a-b-c-d) bentleri ile Bilişim Alanı Suçları olarak değerlendirilmiş olup; bir bilgisayar sistemine yada bilgisayar ağına yetkisi olmaksızın erişimi ve sistemin yapmış olduğu iletişimin yetkisiz dinlenmesi, sistemin bir kısmına yada bütününe ve programlara veya içerdiği verilere ulaşma, bir bilgisayar yada iletişim sisteminin fonksiyonlarını engellenme amacıyla bilgisayar verileri veya programlarının sisteme girilmesi, yüklenmesi, değiştirilmesi, silinmesi veya ele geçirilmesi, sisteme fiziksel yollarla zarar verilmesi, sistemin işlemesinin durdurulması, kasten virüs üretmek, Truva Atları (Trojan Horses), Solucanlar (Worms) gibi yazılımlar kullanarak bilgi çalmak, fiziksel zarar vermek suç kabul edilmiştir.

Kaynak: www.meb.gov.tr

Yorum Yap

Cevap Bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

To Top